NGUYỄN HŨU THẢNG

(Biên soạn)

q7

lod thụo phđm

bổ duởng, chống lôo suy

d nguôi cao tuổi

I S NHÀ XUẤT BẢN PHU N ữ

https://thuviensach.vn

NGUYỄN HŨU THẢNG

(Biên soạn)

//

b ạ i thục phđm

bổ duởng, chống b o suy

ò nguòi cao tuổi

NHÀ XUẤT BẢN PHỤ NỮ

https://thuviensach.vn

11 loại thực phốm bổ dưõng, chống lão suy ở ngưòi cao tuổi NGÔ

GIÁ TRỊ DINH DƯỠNG

Ngô là loại lưong thực, thự c phẩm giàu protein, lipit, vỉtam in B, vitam in E, vitam in A, phốtpho lipit và các nguyên tố vi lượng n h ư kali, m angan, magiê, silic, caroten, canxi, sắt, đồng, kẽm... Hàm lượng axít linolic cao tới 60%. Thường xuyên ă n ngô sẽ giúp h ạ cholesterol, phòng chử a xơ cứng động m ạch, làm giảm hoặc xóa tà n nhang, vết nám trên d a m ặt người cao tuổi.

Phốtpho lipit

Đây là ch ất m à mỗi tế bào sống trong cơ thể người đều cần đến. Phần lớn m àng tế bào có tác dụng điều tiết dinh dưỡng ra vào tế bào đều do chất này tạo ra. Kết cấu của chất này có tác dụng bảo vệ tế bào trán h được thương tỗn do oxy hóa. Thiếu phốtpho lipit,

m àng tế bào sẽ bị xơ cứng. Đồng

thời, lóp m àng vỏ xung q u an h đại

não vốn được tạo th à n h bỏi phốtpho

lipỉt, tế bào cơ bắp củng n h ư tế bào

th ầ n kinh cũng ch ứ a nhiều axít

am in thiết yếu. Phốtpho lipit vô cùng

q u an trọng đối với người cao tuổi,

bởi tác dụng ngăn ngừa xơ cxing

động m ạch và các bệnh về tim m ạch,

tăng cường chức năng củ a não, hỗ

'Ó

https://thuviensach.vn

11 loại tíiực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở ngưồi cao tuổi trợ gan hấp th ụ vitam in Bj và ruột hấp th ụ vitam in A củ a nó. C hất này còn có tác dụng tăng cường thể lực, hồi phục tổn thưong củ a gan do uống rượu.

Người cao tuổi khi tuổi tác tăn g lên, trí n h ớ cũng d ầ n giảm sú t, th ậm chí do tế bào não bị suy thoái ở người già còn x u ấ t hiện chiing Alzheimer, suy giảm trí nhớ. Nhưng n ếu được bổ su n g phốtpho lipit là c h ấ t có công hiệu bổ não thì sẽ hỗ trợ rấ t nh iều cho tế bào não, trá n h bị thoái hóa.

Vítamin A

Vitamin A đóng vai trò q u an trọng đối với sự sinh trưởng củ a tế bào và các tổ chiic mô, đặc biệt là các tổ chức mô có tốc độ chuyển hóa n h a n h n h ư ở da, niêm mạc, khoang miệng, đường tiêu hóa. Nếu tìn h trạng thiếu vitam in A kéo dài thì ngưòi cao tuổi rấ t dễ bị m ù lòa, khô da, dễ bị nhiễm k h u ẩn , hấp th ụ

dinh dưỡng kém và cuối cùng là nguy hiểm đến tính mạng.

TÁC DỤNG ĐỔI VỚI sức KHỎE

Trong ngô tưol ch ứ a nh iều vitam in E là loại vitam in có tác dụn g th ú c đẩy p h ân chia tế bào, làm chậm quá trình lão suy của tế bào, h ạ thấp cholesterol trong m áu, n g ăn ngừ a b ện h ở d a giúp người cao tuối trẻ lâu, giảm th iếu tìn h trạn g xơ cứng động m ạch và thoái hóa chức n ăn g c ủ a não. Q ua nghiên cihi, người ta đã p h á t hiện, ă n n h iều ngô còn có th e h ạ n chế ả n h hưởng p h ụ củ a thuốc chữ a b ện h u n g th ư đối với cơ thể. Ngoài ra, c h ấ t cellulose trong ngô tươi còn có công hiệu n h u ậ n tràng, chống táo bón và b ệ n h tri, giảm m ắc b ện h đường ruột, phòng ngừ a và điều trị u n g th ư trự c tràng.

Ũ Phòng ngừa thoái hóa ở mắt

B ệnh biến chiíng h o àng điểm (AMD) ở người cao tuối là chiíng b ệ n h do m ắt bị lão h ó a gây ra, n ặ n g sẽ k h iến thị lực bị giảm sú t. C h ất ílavon có tác https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưdng, chống lão suy ở người cao tuổi d ụ n g phòng ngừ a biến chiing h oàng điểm ở

người cao tuổi. Kết q u ả nghiên cihi tại Học viện Y học Đại học H arvard củng n h iều tru n g tâm n g h iên C IÍU kh ác ở Mỹ n ăm 1994 đ ã cùng cho k ết q u ả lá, n ế u cơ thể được h ấp th ụ n h iều Aavon sẽ h ạ th ấ p tới 43% tỉ lệ biến chiúig h o àng điểm ở người cao tuổi. Vì vậy, ngô th ự c s ự là loại lương thự c, th ự c p h ẩ m quý giá giúp người cao tuổi chống lão h ó a m ắt. C h ất ílavon củng n h ư caro ten trong ngô n ế u được đ u n nóng sẽ tăn g hiệu q u ả h ấ p th ụ .

Ũ Chống lão hóa

Một chuyên gia din h dưỡng nổi tiếng củ a Mỹ gần đây đ ả giói thiệu 100

nguyên tố và họp c h ất có tác dụ n g chống lão hóa thì riêng trong ngô đ ã có 7 loại, bao gồm canxi, glutam in, vitam in, magiê, silic, vitam in E và axít béo không bão hòa.

^ Phòng ngừa chứng đãng trí ở người già Ngô chiia nhiều chất phốtpho lipit, có tác diạng rất tốt đối vói việc phòng ngừa chứng đãng trí ở người già. Phốtpho Upit có công hiệu đào thải cholesterol dư

thừ a trong cơ thể, đồng thời hỗ trợ hoạt động của th ần kinh.

0 Hạ huyết áp

Một p h á t hiện y học ở Mỹ cho thấy, n h ữ n g nơi sử dụn g ngô làm lương th ự c chủ yếu thì d â n ở đó ít nguy cơ m ắc b ện h cao h uyết áp. Trong xã hội hiện đại, khi ngày cáng có n h iều người m ắc b ệ n h cao h uyết áp - "bệnh củ a n h à giàu", người ta không th ể không q u a n tâm đến chế độ ă n uống khoa

'Ó

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưõng, chống lão suy ở người cao tuổi học. Ngô ch ứ a n hiều canxl là c h ấ t có

công hiệu h ạ huyết áp. Đ àn ông lớn

tuổi mỗi ngày ă n Ig canxi, sa u 6 tu ầ n

h uyết áp sẽ h ạ 9%: p h ụ n ữ lớn tuối

sử dụn g canxi trong 9 tu ầ n , h u y ết áp

sẽ h ạ 6%. Nhiều th à n h p h ầ n trong

ngô có tác dụng h ạ cholesterol m áu,

phòng ngừ a cao h u y ết áp, b ệ n h m ạch

vành, thoái hóa tế bào, suy thoái

chức n ăn g c ủ a não, phòng chống xơ

ciing m ạch m áu.

CÁCH DÙNG

Ngô là loại hoa m àu phổ biến ở Việt Nam cũng n h ư n h iều nước trên thế

giới; nh iều nơi ngô còn là lương th ự c ch ủ yếu. Tuy nhiên, khi m ức sống củ a n h â n d â n không ngừng được n ân g cao thì ngô cũng ngày cảng ít x u ấ t hiện trong các b ử a ă n củ a các gia đình. Những n ăm gần đây, khi n h ậ n th ứ c được tác dụng q u a n trọng củ a ngô đối với sức khỏe, người ta lại b ắ t đ ầ u q u an tâm tới loại hoa m àu này, ngô được sử dụn g n h iều h ơ n vả được ch ú ỷ chế

biến d a dạng hơn, k h o a học hơn.

Ngô có th ể được nghiền th á n h bột, trộ n lẫn với bột mì, bột đ ậ u tương làm th á n h b á n h hấp.

Sử dụng ngô như thực phẩm làm món ăn

Tuy ngô là loại hoa m àu, n h ư n g có thể kết họp với các loại th ự c p hẩm khác chế biến th à n h n h iều m ón b ằn g n h iều phương p h áp n h ư xúp, xáo, luộc, nướng, rán...

Ó

'

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi Nấu lẫn ngô với đậu tuo’ng

T rộn ngô với đ ậ u tư o n g theo tỉ lệ

7 5 /2 5 , xay th à n h bột, để n ấ u cháo, hoặc làm b á n h ... sẽ làm tăn g giá trị

din h dưỡng, bởi đ ậ u tư ơng ch ứ a

n h iề u protein, n h iều lipit th ự c vật

vá c h ấ t sắ t. Ngô không có protein

n h ư n g lại c h ứ a n h iều c h ấ t kh o án g n h ư m agiê, canxi, n h iề u vitam in E

và caroten, rấ t có ích cho sức khỏe.

Điều th ú vị là, ngô rấ t dễ h ấ p th ụ

nguyên tố silic trong đ ấ t trồng, vi

LƯU Ỷ

lượng silic trong ngô có tác dụng

Sử dụng ngô tốt nhốt là loại ngô

phòng n gừ a u n g thư . Do n h ữ n g giá

bánh tẻ tươi. Khi đó ngô có hờm lượng

trị riêng c ủ a ngô và đ ậ u tương n êu

nước vừa phải, các chốt hoạt tính, vita

trên, khi kết họp chế biến sẽ trở

min và các loại dinh dưỡng khác đều có

hàm lượng cao nhất. Ngô quá non thì

th à n h m ón bô dưỡng to àn diện.

chứa nhiều nước. N gô già có nhiều tinh

bột nhưng protein lại giảm , ăn cũng

không ngon, để lâu sẽ làm giảm đáng

kể gió trị dinh dưỡng của ngô.

An ngô tốt nhốt là để cả râu ngô,

rửa sạch, luộc chín, vừa ăn bắp ngô,

vừa uống nước luộc, hiệu quả hạ

huyết á p sẽ rốt rõ rệt. Tuy nhiên, cần lưu ý uống nước ngô với lượng vừa

phải, thích hợp, tránh đào thải kali

qua nước tiểu.

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưõng, chống lão suy ở ngưởi cao tuổi MÓ^ ÃIN CHÉ BIẾN TỪ NGÔ

OSúp ngô

► Nguyên liệu:

- Ngô hạt: 200g

- Nấm hương: 5 tai

- T n ín g gà: 1 q u ả

- Sâm tây: 4g

- Bột đao hoặc bột sắ n dây: 1 th ìa xúp

- Bột canh, bột tiêu đ ủ dùng.

► Cách làm:

- Nấm hương ngâm , rử a sạch, dội q u a nước sôi, để ráo, th ái lát mỏng.

- Đập tn ín g gà ra bát, đ á n h nhuyễn.

- Sâm tây rử a sạch, đổ nước luộc

sôi, chuyển nhỏ lửa trong 10 phút,

lọc lấy nước để sẵn.

- Bột đao hoặc bột sắ n dây hòa

nước, để sẵn.

- Đố 3 cốc nước váo nồi, đ u n sôi,

cho nước sâm , ngô, nấm , đ u n sôi,

xuống bột, nêm bột can h vừ a ăn,

sa u đó cho tn ín g gà vào k h u ấy đều,

trước khi ă n rắc h a t tiêu là đươc.

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi

@ Ngô xào tổng hợp

► Nguyên liệu:

- Ngô h ạ t non: 300g

- Cá q u ả lọc xương th ái miếng: 200g

- Đ ậu Hà Lan: 50g

- C âu kỷ tử: 20g

- Tỏi vài n h á n h

- Bột mì: 1 th ìa to

- Muối, đường đủ dùng.

► Cách làm:

N húng riêng ngô h ạt, cá đ ã th ái m iếng q u a nước sôi; đ ậu Hà Lan, câu kỷ

tử rử a sạch; tỏi bóc vỏ, rử a sạch, băm nhỏ.

Đổ d ầ u vào chảo đ u n nóng, phi thơm tỏi, cho cá vào đảo qua, tiếp đó cho ngô h ạt, tra muối, đường, bột mì hòa nước, đảo đều đ u n cho đến khi nước cạn sá n h là được.

•V

ó

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm isổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi TỎI

GIÁ TRỊ DINH DƯỠNG

Tỏi là gia vị và cũng là vị thuốc "chửa b ách bệnh" phố biến trong d ân gian. Tỏi có tác dụ n g k h án g k h u ẩ n tiêu viêm, phòng chống u n g th u , h ạ

h u y ết áp, n ân g cao sức đề k háng củ a cơ thể, rấ t th ích họp cho người cao tuổi sử dụn g thường xuyên.

Cl" Dầu tỏi

Trong tỏi ch ứ a m ột th à n h p h ầ n h o ạt tín h là loại d ầ u bay hơi, là c h ấ t cay đặc trư n g củ a tỏi, được m ệnh d a n h là "vàng thự c vật". D ầu tỏi có h o ạt tín h k háng k h u ẩ n rấ t m ạnh, có tác dụ n g điều tiết m ỡ m áu, h ạ h uyết áp, chống xơ cứng động m ạch, bảo vệ m ạch m áu ở tim, não, phòng chống tắc m ạch m áu. Với tác dụ n g đó, đối với người cao tuổi, tỏi là loại th ự c p h ấm quỷ.

Những thí nghiệm có liên q u a n cho thấy, d ầu tỏi giúp h ấ p th ụ vitam in B j trong th ự c p h am cao gấp 4 - 6 lẩn. Bj là loại vitam in q u a n trọng th am gia vào q u á trìn h chuyển hóa n ăn g lượng, trao đối chất. Khi ă n nhirng th ự c p hẩm ch ứ a vitam in B 1, d ầu tỏi sẽ kết họp h ữ u cơ loại vltam in này, h ìn h th à n h c h ấ t dễ tiêu mỡ, kéo dài thời gian giữ Bj trong cơ thê, n ân g cao hiệu q u ả hấp th ụ Bj trong ruột, từ đó tăn g cường k h ả n ăn g h ấp th ụ c h ất dinh dưỡng, n h ấ t là các loại đường, cung cấp n ăn g lượng cho n h ữ n g cơ q u an https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi n h ư não, tim, th ận . Dầu tỏi khi kết hợp với vitam in B0 có tác dụng tăng cường chức n ăn g củ a tụy, giúp tụ y sả n x u ấ t insulin, đem lại hiệu q u ả h ạ

h u y ết đường. Điều q u a n trọng h o n là d ầu tỏi có thể điều tiết chuyển hóa lipit, làm sạ ch m ạch m áu và h u y ết dịch. D ầu tỏi còn có tác dụng chống oxy hóa ở n h ữ n g cơ q u a n bị ả n h hưởng x ấu do tiểu đường, rấ t có lọi cho người cao tuổi.

Axít amỉn đặc hữu trong tỏi

Axít am in đặc hiru trong tỏi có tác dụn g sá t k h u ẩ n rấ t m ạnh, hỗ trợ đắc lực cho người cao tuổi chống nhiễm k h u ẩ n , tiêu viêm.

Ngoài ra, trong tỏi còn có nhiều th àn h phần dinh dưỡng khác n h ư protein, lipit, gluxit, cellulose, các loại vitam in A, B^, B2, B0, c , D, E, caroten, các chất khoáng vi lượng n h ư canxi, sắt, phốtpho, kali, natri, đồng, magiê, kẽm, silic...

TÁC DỤNG ĐỐI VỚI sức KHỎE

Trong tỏi có đến h ơ n 400 họp c h ấ t có lợi cho sức khỏe, là loại thự c phẩm , cũng đồng thòi là vị thuốc. Các nghiên cứ u cho biết, giá trị dinh dưỡng củ a tỏi còn cao hơn cả n h â n sâm , được xếp h àn g đ ầu trong các loại thự c phẩm và thuốc bảo vệ sức khỏe người cao tuổi.

Bảo vệ mạch máu

Tỏi có tác đ ụ n g h ạ cholesterol trong m áu, chống ung thư, chống lão hóa.

Tinh trạn g cặn lắng bám váo th à n h m ạch m áu ở người già là m ột nguyên n h â n lớn d ẫ n đến b ệ n h tim m ạch. Lâu ngày, m ạch m áu sẽ bị tắc nghẽn, đ à n hồi kém, dễ d ẫ n đến tai biến m ạch m áu não, nhồi m áu cơ tim. Những người thường xuyên ă n tỏi giúp giảm th iểu tìn h trạn g cặn lắng bám vào th à n h m ạch m áu so với người không hay ă n tỏi.

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lâo suy ở người cao tuổi Phòng ngừa bệnh về mạch máu ở tim , não

Những nghiên ciiu có liên q u an cho thấy, tỏi có tác dụng giảm cholesterol và lipit m áu, có hiệu q u ả n h ấ t định đề phòng tai biến m ạch m áu ở tim, não.

Tỏi cũng là vị thuốc chống oxy hóa, có tác dụ n g n g ăn ngừ a tụ m áu, đề

phòng b ện h tắc m ạch m áu tim. Tỏi còn có tác dụn g giảm bớt độ đặc dính củ a m áu, có hiệu q u ả rõ rệt chống hiện tượng tích tụ tiểu cầu. Vì vậy, thường xuyên ă n tỏi sẽ giảm th iểu đáng kể hiện tượng tai biến m ạch m áu não n h ư tắc m ạch m áu não, x u ấ t huyết não.

Sát khuẩn, tiêu viêm

Trong tỏi có loại axít am in đặc h ữ u và c h ấ t m en allinase đặc trim g, có k h ả n ăn g s á t k h u ẩ n rấ t m ạnh, n h ấ t là có công hiệu diệt virút. C hất diệt k h u ẩ n trong tỏi lại khác với k h án g sinh. Kháng sin h tiêu diệt cả vi k h u ấ n có hại và có lợi, p h á hoại sự cân b ằn g vi k h u ẩ n có ích trong cơ thế, làm h ạ n chế k h ả n ăn g m iễn dịch, còn c h ấ t diệt k h u ẩ n trong tỏi lại khác. Tỏi có thể

dù n g để phòng ngừ a và điều trị b ện h viêm d ạ dày, viêm ruột, diệt v irú t b ện h viêm m àng náo, virút cảm cúm , v irú t viêm não Nhật B ản B, virút viêm gan, cầu k h u ẩ n mới dạng ẩ n b ện h viêm não, song c ầu k h u ẩ n gây viêm phối, trự c k h u ấ n b ện h lao, diệt k h u â n thương h àn , ly amíp, k h u â n gây viêm âm đạo...

Phòng ung thư

Tỏi có tác dụn g n g ăn cản p h ả n lúig hóa học nitrosam ine là c h ấ t gây u n g thư , ngăn ch ặn sự sinh trưởng củ a tế bào u n g thư , có tác dụn g diệt tế bào u n g thư. Trong tỏi ch ứ a nh iều silic, có tác dụng https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưõng, chống lão suy ở nguời cao tuổi p h â n giải n h a n h c h ất oxy hóa, giảm th iểu cung cấp oxy cho khối u ác tính, từ đó n g ăn c h ặn sự p h á t triển c ủ a tế bào u n g thư . Các n h à k h o a học cho biết tỏi, có tác d ụ n g phòng ngừ a đối với các b ện h ung th ư

m áu, u n g th ư vòm họng, u n g th ư thự c quản, ung th ư d ạ dày, u n g th ư vú, u n g th ư buồng trứng...

& Hạ huyết áp

Tỏi có tác dụng h ạ huyết áp n h ấ t định. Bệnh n h â n cao huyết áp mỗi ngày ă n vài n h á n h tỏi, đồng thời uống hai thìa cùi dĩa giấm, duy trì liền trong n ử a tháng sẽ giúp h ạ huyết áp. Chỉ cần giữ cho huyết áp bình thường sẽ không lo bị m ắc b ện h tim, tắc m ạch m áu não. Thường xuyên ăn tỏi sẽ kéo dài tuổi thọ.

Ũ Tăng cường khả năng miễn dịch Những thí nghiệm trên cơ thể động vật cho thấy, d ầ u tỏi có tác dụn g tăng cường rõ rệt chức n ăn g c ủ a hệ m iễn dịch.

CÁCH DÙNG

Tỏi được sử dụ n g n h ư m ột loại gia vị trong chế biến m ón ăn, hay cũng có thể ă n trự c tiếp. Khỉ sử dụng tỏi làm gia vị, người ta thường phi thơm , hoặc ưóp vói th ịt trước khi xào n ấ u , có thể băm n h u y ễn tỏi cho vào nước chấm cùng các gia vị khác...

Ù' Ảnh hưởng phụ của tỏi

Tuy tỏi có n h iều tác d ụ n g tốt, n h ư n g củng có n h iìn g ả n h hưởng phụ, n h ư n ế u ă n n h iều m ột lúc có th ể gây th iếu m áu d ạn g loãng m áu, làm giảm Ó

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi c h ấ t lượng h u y ết th a n h , kích th ích niêm m ạc dạ

dày (gây nhiệt, đ au bụng, đi ngoài...). Vì vậy, mỗi ngày chỉ n ên ă n 3 -5 g tỏi tưoi. Ngoài ra, các chuyên gia còn chỉ rõ, không p h ải cứ ă n càng n h iều tỏi càng tốt, bởi vì ă n n h iều tỏi sẽ ả n h hưởng đến h ấ p th ụ vitam in nhóm B. Ăn n h iều tỏi dễ gây kích th ích m ắt, gây viêm mí m ắt, viêm kết m ạc.

Do tỏi có m ùi đặc biệt n ên sa u khi ăn, cho dù có đ á n h răn g thì m ùi tỏi vẫn nồng, ả n h hưởng đến q u a n hệ giao tiếp. Vì vậy nên dù n g tỏi khi chế biến thứ c ă n để trá n h m ùi hôi.

LƯU Ỷ

Ăn tỏi sống tố t hơn ăn tỏi chín

Không nên ân tỏi khi

Axít am in và c h ấ t m en allin ase đặc trư n g c ủ a đói vì tỏi có tính kích thích

tỏi được giữ tố t trong tế bào tỏi tưoi. Khi giã và ân mòn rốt mạnh.

n á t, hai c h ấ t này sẽ tiếp x ú c với n h a u , h ìn h Người bị viêm loét dạ dày

vò khi nhức đầu, ho, đau

th à n h allicin - m ột c h ấ t lỏng tro n n h ư d ầu , răng không nên ăn tỏi.

không m àu . Allicin có tác d ụ n g s á t k h u ẩ n rấ t Đ ể

khắc

phục

hôi

m ạn h . N hưng khi allicin bị đ u n nóng th ì tác miệng sau khi ăn tỏi, có

d ụ n g đó sê n h a n h chóng m ất đi, cho n ên d ù n g thể uống cò phê, sữa hoặc

tỏi tố t n h ấ t là ă n sống. Khi d ù n g tỏi để c h ữ a trò xanh, cũng có thể nhai

b ệ n h trá n h đ u n nóng và trá n h nêm m uối m ặn.

vòi búp chè xanh, ăn kẹo

Tốt n h ấ t là n ê n giã n á t c h ứ k hông th á i nhỏ, để

cao su.

1 0 -1 5 p h ú t cho axít am in vá allin ase tá c d ụ n g lẫn n h a u trong không khí để tạo th à n h allicin rồi h ãy dùng.

4 ^ -

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi MẬT ONG

Mật ong là loại thự c phẩm cao cấp giàu dinh dưỡng. T h àn h p h ầ n củ a m ật ong ch ủ yếu là đường gluco và đường trustose, được cơ thể h ấp th ụ trực tiếp, rấ t th ích họp với người cao tuổi, được coi là "sửa củ a người cao tuổi".

GIÁ TRỊ DINH DƯỠNG

•V Đường và các loại men

Trong th à n h p h ẩ n d in h dưỡng c ủ a m ậ t ong, đường gluco chiếm 35%, đường tru sto se chiếm 40%. c ả h ai loại đường n ày đ ều được cơ th ể h ấ p th ụ dễ dàng. M ật ong còn có n h iề u m uối vô cơ gần với nồng độ h u y ết th a n h , các loại m en sta rc h , m en lipit, m en ch u y ển hóa, là m ột trong n h ữ n g th ự c p h ẩ m c h ứ a n h iề u loại m en n h ấ t.

Men là c h ấ t xúc tá c giúp cơ th ể tiêu hóa, h ấp th ự và trao đổi c h ất. M ật ong có m ùi thơm , ă n ngon m iệng, ch ẳn g n h ữ n g lá loại th ự c p h ẩ m tẩ m bổ giàu d in h dưỡng, kéo dài tuổi thọ m à còn lả vị th u ố c c h ử a b ệ n h có giá trị.

Ù Kalí

Mật ong còn m ột lượng nhỏ protein, lipit và

c h ứ a nh iều nguyên tố vl lượng n h ư crôm, sắt, Ó

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi magiê. Đáng chú ý là m ật ong có n h iều kali. Tác dụn g sin h lý c ủ a kali được p h á t huy khi kết họp cùng natri. Việc duy trì cân b ằn g ion kali vả n a tri có ỷ n g h ĩa q u a n trọ n g đối VÓI h o ạ t động s ự sống. Kali có c h ứ c n ă n g đ iều tiết áp lực th ẩm th ấ u họp lý trong tế bào, cân bằng axít và kiềm củ a c h ấ t dịch trong cơ thế, th am gia vào q u á trìn h chuyến hóa đường và protein trong tế

bào, duy trì trạn g th ái hư ng p h ấ n c ủ a th ầ n kin h và vận động củ a cơ tim, khi cơ thể h ấp th ụ nh iều n a tri d ẫn đến cao h uyết áp thì kali lại có tác dụn g h ạ h u y ết áp.

0 Vitamin

Trong m ật ong có n h iều vitam in A, E, K, B j, B2. Người cao tuổi ăn m ật ong có thế n h a n h chóng bồi bố sức khỏe, tăn g cường sức đề k h án g đối với b ện h tật, kể cả m ắc b ện h tru y ền nhiễm , n h ấ t là đối với người giá chức n ăn g tiêu hóa kém thì m ật ong là loại thự c p h ẩm lý tưởng.

TÁC DỤNG ĐỐI VỚI sức KHỎE

Mật ong có tác dụ n g a n ngũ tạng, ích khí, giải độc giảm đau , th a n h nhiệt, n h u ậ n táo, làm làn h vết viêm loét dạ dày. N hững người bị m ắc các b ện h xơ

cứng động m ạch, b ện h về gan, m ắt, kiết ly, táo bón, ă n m ậ t ong dài ngày sẽ

giúp th u y ên giảm bệnh, tăn g cường th ể chất. Thường xuyên ă n m ật ong sẽ

cải th iện được chức n ăn g gan. Những người cao tuôi bị lao phôi, ho lâu ngày thì m ật ong là loại thự c p hẩm th iên n h iên tẩm bổ rấ t tốt, ă n thư òpg xuyên sẽ tăn g cường th ể lực, hồi p h ụ c sức khỏe.

Những b ện h n h â n bị viêm loét dạ dày, h à n h tá tràng, thường xuyên ă n m ật ong sẽ giảm nhẹ

bệnh, làm vết loét m au lành.

Ó

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi

^ S át khuẩn, tiêu độc

Thường xuyên ă n m ật ong, không nh ữ n g

không ả n h hưởng gì b ấ t lợi cho răn g m à còn có tác d ụ n g sá t k h u ẩ n , tiêu độc trong khoang miệng, h ạ n chế p h á t sin h viêm niêm m ạc m iệng lưỡi, giúp vết thương m au lành. Do m ật ong chứ a nh iều đường, độ axít và kiềm thấp, không cung cấp nước cho vi k h u ẩ n h o ạt động n ên khi bôi, đắp m ật ong ngoài vết thương sẽ h ạ n chế h o ạt động củ a vỉ k h u ẩ n , điều trị được vết thương ở

m ức độ vừa phải, hiệu q u ả ch ử a vết bỏng lại càng rõ rệt hơn.

Trong y học, người ta thường sử dụ n g công hiệu s á t k h u ẩ n c ủ a m ật ong đế diệt vi sin h vật, nấm , chống b ụ i bám vết thương, phòng ngừ a vết thương có m ủ; m ật ong còn được sử dụn g rộng rãi làm thuốc ngậm ch ử a viêm họng.

An thần, dẻ ngủ

Người cao tuổi m ắc chứ ng m ất ngủ, ă n m ật ong sẽ cải th iện được giấc ngủ. Mật ong được coi là vị thuốc a n th ần , ch ử a chiing suy nhược th ầ n kinh. Trước khi đi ngủ, uống m ột th ìa m ật ong p h a nước đ u n sôi để nguội sẽ giúp ngủ ngon giấc.

Phòng chống ung thư

Những ph át hiện y học mói n h ấ t cho thấy, m ật ong không những là loại thực phẩm ă n ngon miệng, m à còn nâng cao k h ả năng chống oxy hóa trong cơ thể, có tác dijng phòng ngừa ung thư. Trong thành phần của m ật ong có chất phenol m ang đặc trưng chống oxy hóa. Chất này có thể loại bỏ các p h ân tử gốc tự do https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi được sinh ra trong quá trình trao đổi chất. Những p h ân tử này có tác dụng phá hoại m ạch m áu, đồng thời gây đột biến ADN dẫn đến ung thư.

ù Hạ huyết áp

Những ngưòi cao tuổi m ắc b ện h cao huyết áp, nếu mỗi ngày 2 lần sáng, chiều uống 2 cốc nước m ật ong p h a loãng đều đ ặn sẽ có tác dụng giũ cho huyết áp ở m ức bìn h thường. Bởi m ật ong chứ a nh iều kali, khi vào cơ thể sẽ

có tác dụng loại bỏ các ion natri, duy trì cân bằng c h ất điện giải trong huyết dịch. Do đó, dùng m ật ong có công hiệu rấ t tốt đối vói người cao tuổi m ắc bệnh tim m ạch dạng cao huyết áp, xơ vữa hoặc xơ ciíng động m ạch. Thường xuyên ă n m ật ong giúp bảo vệ m ạch m áu, h ạ huyết áp, thông đại tiện.

Làm đẹp

Mật ong có th à n h p h ầ n din h dưỡng phong p h ú , to àn diện, ch ứ a n h iều loại m en, h o ạ t c h ấ t sin h hóa, các loại vitam in và hơn 40 nguyên tố vi lượng. Do đó, thư ờ ng xuyên ă n m ật ong có tác d ụ n g bổ huyết, chống nẻ

da, làm cho d a m ịn m ảng, sắc m ặt hồng hào. Đ un nóng m ậ t ong trộ n lẫn mỡ lợn theo tỉ lệ 7 0 /3 0 , để nguội, bôi ngoài d a sẽ chống khô da, n irt nẻ.

Thường xuyên ă n m ậ t ong còn có tác d ụ n g bổ th ậ n , c h ử a khô tóc, bạc tóc, xóa tà n n h a n g trên m ặt, bảo vệ da, làm cho d a m ềm m ại và tăn g tín h đ à n hồi, chống già n u a . Vì thế, m ật ong còn được coi là phư ơng th u ố c cải lão h o àn đồng.

CÁCH DÙNG

Sử dụng m ật ong k h á đơn giản, th u ậ n tiện, chỉ cần hòa nước ấm uống là được. Trong gia đình, m ật ong có th ể sử dụn g th ay đường, làm các m ón ăn ngọt thông dụng.

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi 0 Không nén hòa m ật ong vói nuức sôi

Một ngáy n ê n u ố n g m ậ t ong 2 lần vào h ai b u ổ i sán g , ch iều , mỗi lần 2 5 -5 0 g , không n ên p h a m ật ong với nước nóng trên 6 0 °c. Bởi vì, vitam in và các loại m en trong m ật ong dễ bị p h â n h ủ y dưới tác động củ a n h iệt độ cao.

v ề m ù a hè có th ể hòa m ậ t ong trong nước đ u n sôi để nguội hoặc p h ế t m ật ong ngoài b á n h mì để ăn, cũng có thể hòa lẫn m ật ong với sử a đ ậ u n àn h , sử a bò uống.

Ệ} Sử dụng mật ong chữa bệnh, bảo vệ sức khỏe Dùng m ật ong chi3a bệnh thì mỗi ngày cần tăng lượng m ật ong từ 5 0 - lOOg.

Những ngưòi hay bị b ệ n h táo bón, sáng sớm h àn g ngày n ên uống khoảng 50g m ật ong. Người m ắc b ệ n h viêm loét d ạ dày, h à n h tá tràn g ngoài phối họp uống m ậ t ong cùng thuốc Đông y, mỗi buổi sáng hoặc tối uống thêm 5 0 -1 0 0 g m ật ong. Người cao tuổi cũng có thể uống m ật ong sa u khi tập thể

dục, thể th ao hoặc lao động ch ân tay để tăn g lượng đường huyết, tăng cường thế lực, n h a n h chóng giảm m ệt nhọc. Hòa m ật ong với nước ấm, sử a bò hay sử a đ ậ u n à n h uống đều được.

Không đụng m ật ong trong dồ đựng bằng kim loại Mật ong là c h ấ t m ang tín h axít yếu, có thể xảy ra p h ả n ứng hóa học khi tiếp xúc với kim loại. Vĩ vậy, cần chứ a m ật ong trong các d ụ n g cụ phi kim loại. Mật ong cũng dễ hấp th ụ nước trong không khí gây biến c h ất nên khi bảo q u ản n h ấ t địn h phải đậy kín. c ầ n bảo q u ả n m ật ong noi khô m át, thoáng gió, trá n h để m ật ong bị tác động ả n h hưcmg bỏã n h iệt độ cao, n h ư n g cũng không n ên để m ật ong trong tủ

lạnh, m ật ong sẽ dễ bị kết tủ a đường.

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưõng, chống lão suy ớ người cao tuổi R Cách chọn mua m ật ong

Mật ong được lấy từ các loài hoa khác n h a u LƯU Ỷ

sẽ có tác dụng khác n h a u . Người cao tuổi nên lựa chọn loại m ật ong th ích họp với cơ th ể và Lượng dùng mạt ong tốt

tìn h trạn g sức khỏe c ủ a m ình. Ví dụ, m ật ong nhất là 2 5 - 50g mỗi lần,

nói chung không được quá

hoa hòe m ang lại hiệu q u ả n h iều h ơ n về dưỡng 1 OOg, nếu không, cơ thể sẽ

tâm bô th ận , làm đẹp da; m ậ t ong hoa n h â n không thể hấp thụ quá

sâm bổ h uyết khỏe th ận ; m ật ong hoa táo bổ d ạ

nhiều chốt dinh dưỡng, lại

dày, cân b ằn g âm dương, m ật ong h o a kim ngân dễ gây tiêu chảy nhẹ.

th a n h nhiệt; m ật ong hoa quế được coi là v u a M ột ong thu hoạch vào

củ a các loại m ật ong, có công hiệu điều tiết to àn mỗi mùa xuân, hạ, thu,

diện đối với cơ thể, lại thơm ngon; m ật ong hoa đông có chốt lượng khác

cam quýt có tác dụng giã rượu, lợi tiểu...

nhau, tốt nhốt là một ong

thu hoạch vào mùa đông.

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi MÓN ĂN CHÉ BIẾN TỪ MẬT ONG

ONước sinh tố xoài, mật ong

► Nguyên liệu:

- Xoài: 1 quả

- Mật ong vừa đủ dùng.

► Cách làm:

Xoài gọt bỏ vỏ, hột, cho vào

m áy xay sin h tố xay nhuyễn.

S au đó hòa m ật ong vào k h u ấy

đều là được.

https://thuviensach.vn

11 Icxại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi

© Nước uống mật ong, bạc hà

► Nguyên liệu:

- Lá bạc h à tươi: 3 lá

Lá bạc h à khô: 1 cùi dĩa to

- Nụ hoa hồng; 3 bông

Nước nóng: 0,3 lít

- Nước lạn h đ ủ dùng.

► Cách làm:

- Lá bạc h à tươi rử a sạch, để ráo nước.

- Cho lá bạc h à khô vào hãm trong 0,3

lít nước nóng, sau 3 p h ú t bỏ bã, để nguội.

- Bỏ lá bạc h à tươi vào nước đã ngâm

bạc h à khô, đ u n sôi nhỏ lửa khoảng 3

p h ú t, khi dậy m ùi thơm bạc hà, lấy ra để

nguội, hòa m ật ong, thêm n ụ hoa hồng

và nước lạnh.

LƯUỸ

Bạc hà có tác dụng làm dịu

thần kinh, giảm mệt mỏi, chữa

đầy hơi, sử dụng làm nước giải

khát vào mùa hè rốt tốt.

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi ĐẬU PHỤ

GIÁ TRỊ DINH DƯỠNG

T hành p h ần dinh dưỡng của đậu p h ụ có 40% là protein, 25% cacbonhyđrat, 20% lipit. Do axít béo không bão hòa cao tói 61%, lại có thêm các th à n h p h ầ n c h ất khoáng, vltam ỉn n ê n có thể nói th à n h p h ầ n dinh dưỡng c ủ a đậu p h ụ không kém gì thịt, lại không có cholesterol n ê n đ ậ u p h ụ dễ tiêu hóa. Vĩ

thế nói đ ậ u p h ụ là loại th ự c p h ẩm tu y ệt vời cho người giả.

^ Axít béo không bão hòa

Có tác dụn g h ạ cholesterol trong m áu, phòng các b ện h về b ện h tim m ạch n h ư h u y ết áp cao, tắc m ạch m áu, nhồi m áu cơ tim, tăn g trí nhớ, phòng b ện h su y giảm trí n h ớ ở người già, tăn g cường chức n ăn g củ a m ắt (như

chức n ăn g võng mạc), chức n ăn g th ầ n kinh. Ngoải ra, đ ậ u p h ụ còn có tác dụn g tiêu viêm, phòng viêm khóp.

Vítamin

Trong đ ậ u p h ụ ch ứ a n h iều vitam in Bj.

Đây là loại vitam in hòa tan , có tác dụng

th ú c đẩy chuyển h ó a họp c h ất cacbon và lipit, là c h ất m en để chuyển hóa năng

lượng, có thể nói không có vitam in

sẽ

không có n ăn g lượng. Vitam in Bi cung cấp

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ỏ người cao tưổi năng lượng cần th iết cho hệ thống th ầ n kinh, làm chậm q u á trìn h thoái hóa củ a tế bào th ầ n kinh, phòng và chử a b ện h p h ù chân. Khi cơ thể th iếu ít vitam in

sẽ gây rối loạn chuyển hóa đường, d ẫn đến ch án ăn, mỏi mệt, thể lực giảm sú t, b u ồ n phiền, nóng nảy, sin h trưởng chậm, tê chân, điện tâm đồ x u ất hiện tình trạng b ất thường: nếu thiếu vitam in B I nghiêm trọng sẽ d ẫn đến viêm dây th ẩ n kinh đ a p h á t (viêm phổi dạng th ầ n kinh), gầy còm hoặc p h ù thủng, rối loạn chức n ăn g tim.

Phốtpho

Đ ậu p h ụ chứ a nh iều c h ất phốtpho, đây là th à n h p h ầ n q u a n trọng cấu tạo xương, răn g vá vật c h ất cơ b ả n c ủ a tế bào, có vai trò vô cùng q u a n trọng đối với người cao tuổi.

Ngoài ra, trong đ ậu p h ụ còn có các th à n h p h ầ n vltam in A, B2, B0, c , D, E, caroten, axít h ữ u cơ, n h iều c h ất khoáng n h ư canxi, sắt, kalỉ, n atri, đồng, magiê, kẽm, silic... rấ t cần th iết cho cơ thể.

TÁC DỤNG Đối VỚI sức KHỎE

Đ ậu p h ụ không n h ữ n g là m ón ă n ngon, giàu c h ất dinh dưỡng m à còn có tác dụng phòng ch ử a bệnh, bảo vệ sức khỏe. Trong đ ậ u p h ụ và các chế

p hấm từ đ ậu p h ụ chứ a nh iều protein th ự c vật, có tới 8 loại axít am in. Vì vậy, thường xuyên ă n đ ậu p h ụ có thể h ạ cholesterol trong m áu, giảm nguy cơ xơ vữa động m ạch. Trong váng đ ậ u còn c h ứ a n h iều phốtpho lipit đặc h ữ u củ a đ ậu tương, là cơ sở vật c h ất q u a n trọng cho h o ạt động duy trì sự sống, có tác dụn g q u an trọng đối vói h o ạt động b ìn h thường củ a tế bào và q u á trìn h trao đổi c h ấ t trong cơ thể. Thường xuyên ă n đ ậ u p h ụ chẳng n h ữ n g có lợi đối với người suy nhược th ầ n kin h và suy dinh dưỡng m à còn có tác dụn g hỗ trợ điều trị đối với b ện h cao h uyết áp, xơ vữa động m ạch, b ện h Ó

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi m ạch vành. Hiện nay đ ậ u p h ụ đã được cả thế giới m ệnh d a n h là "Thực p h ẩm bảo vệ sức khỏe m ang tín h to àn cầu".

ù Phòng bệnh xơ cúng động mạch Tỉ lệ m ắc b ệ n h xơ cứ ng động m ạch lu ô n tăn g lên theo tuổi tác, là m ột trong n h ữ n g căn b ệ n h c h ủ yếu c ủ a người cao tuối. B ệnh n h â n xơ cứng động m ạch th ư ờ n g kèm theo cao h u y ế t áp, cholesterol trong m áu cao. Đi theo đó b ệ n h m ạch v àn h , nh ồ i m áu cơ tim , x u ấ t h u y ế t não củ n g tăn g theo. T hường xuyên ă n đ ậ u p h ụ sẽ p hòng n g ử a h iệu q u ả xơ cứ ng động m ạch và các ch ứ n g b ệ n h do xơ cứ ng động m ạch gây ra n h ư cao h u y ế t áp, nh ồ i m á u cơ tim , x u ấ t h u y ế t não. Ngoài ra, đ ậ u tư ơng có n h iều axít béo c h ư a bảo hòa, có tác d ụ n g p hòng cholesterol tro n g m á u tăn g cao d ẫ n đến b ệ n h tim m ạch.

Ù Phòng và điều trị bệnh béo phì ở nguời cao tuổi Nhiệt lượng tiêu hao trong q u á trìn h trao đổi c h ấ t củ a cơ thể có liên q u an m ật th iết đến tuối tác, giới tính, chiều cao, cân n ặn g cũng n h ư điều kiện thời tiết, khí h ậ u , lao động c ủ a mỗi người, ớ ngưòi cao tuổi, k h ả n ăn g trao đổi c h ấ t đ ả su y giảm, h o ạt động ch ân tay ít đi, cơ b ắp nhỏ lại còn m ỡ thì

n h iều lên. Vì thế, n h u cầu n ăn g lượng h àn g ngày ở người cao tuổi th ấp hơn

n h iều so với th a n h niên. Ăn n h iều m ón giàu n h iệt lượng là nguyên n h â n chủ

yếu d ẫ n đến tìn h trạn g béo phì ở người

cao tuôi. Các công trìn h nghiên cứu y học đ ã cho thấy, n h ữ n g người trọng

Ó

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi lượng cơ thể tăn g 30% so với m ức b ìn h thường có tỉ lệ tử vong tăn g lên đến 50%. Những người béo phì có tỉ lệ m ắc b ện h m ạch v à n h n h iều gấp hơn 6

lần, cao h u y ết áp n h iều h o n 4 lần, tiểu đường nh iều h o n 3 lần so với người bìn h thường, sức đề k h áng giảm s ú t rõ rệt. Đe h ạ n chế n h iệt lượng, cần phải giảm k h ẩ u p h ầ n ă n có n h iều mỡ, đường, m ón ă n cần th a n h đạm , ít d ầu mỡ. Đ ậu p h ụ là loại th ự c p hẩm có đặc điểm n h iệt lượng th ấp , dễ n h ai nuốt, dễ tiêu hóa, rấ t p h ù họp với ngưòi cao tuối.

Cỉ Bảo vệ gan

G an là bộ p h ậ n q u a n trọng có đặc điểm ch u y ển h ó a n h a n h , n h iều họp chất, lại có chức n ă n g trử h u y ết và lọc độc. Nhiều k ết q u ả th i nghiệm lâm sàn g đ ã cho thấy, lipit r ấ t dễ bị tích tụ trong gan gây tìn h trạn g gan nhiễm mỡ, hợp c h ấ t kiềm trong đ ậ u p h ụ giàu p hốtpho có tác d ụ n g ch u y ến hóa mỡ, đồng thời duy trì ỗn địn h m àng tế bào, giúp chức n ă n g gan h o ạ t động b ìn h thường.

CÁCH DÙNG

Ù Đậu phụ tuy ngon, bổ, nhung không nén sử dụng riêng lẻ

Hàm lượng p rotein trong đ ậ u p h ụ

tu y cao n h ư n g do trong pro tein c ủ a đ ậ u p h ụ , lượng axít am in c ần th iế t cho cơ th ể lại th ấ p n ê n giá trị din h dưỡng bị giảm đi đ án g kể. C ách k h ắc

p h ụ c r ấ t giản đon là chỉ c ần n ấ u lẩn đ ậ u p h ụ với các th ự c p h ẩm gốc động, https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi th ự c v ật k h ác n h ằ m bổ

su n g axít am in. Người

ta th ư ờ n g n ấ u đ ậ u p h ụ

lẫn với th ịt n ạ c băm

h o ặ c

tr ứ n g gá

r á n

n h ằ m bổ su n g protein

c ẩ n th iết, n â n g cao giá

trị d in h dưỡng c ủ a đ ậ u

p h ụ . Khi n ấ u đ ậ u p h ụ

lẫn với cá, ch ẳn g n h ữ n g

m ón ă n được bô sư n g

n g u ồ n p ro tein động vật, h ơ n th ế do trong cá có c h ứ a n h iều vitam in D, trong đ ậ u p h ụ n h iề u canxi n ê n khi ă n kèm , vitam in D sẽ n â n g cao k h ả

n ă n g h ấ p th ụ canxi gấp h ơ n 20 lẩn. Đ ậu p h ụ n ấ u củ n g với ra u câu cũng r ấ t hợp vì tu y đ ậ u p h ụ có tác d ụ n g chống xơ v ữ a động m ạch n h ư n g lại làm tiêu hao iốt. Nếu n ấ u ra u câu vốn c h ứ a n h iều iốt với đ ậ u p h ụ sẽ

m ang lại h iệu q u ả to à n diện.

Cách chọn mua đậu phụ

Đ ậu p h ụ vốn có m à u hơi váng, n ế u th ấ y loại đ ậ u b ày b á n có m áu trắ n g n h ợ t th ì có th ể bị cho th êm th u ố c tẩy trắn g , không n ê n m u a. Ngoài ra đ ậ u p h ụ là loại th ự c p h ấ m g iàu pro tein , dễ bị ôi th iu n ê n c ầ n chọn loại đ ậ u tươi.

Đ ậu p h ụ đóng hộp cần được bảo q u ả n lạnh, n ên m u a ở cửa h àn g có tran g th iết bị bảo q u ả n lạnh, nếu bao bì đ ậ u p h ụ đóng hộp bị phồng lên, bên trong th ấy đ ậ u p h ụ đ ã ngả m àu đục, có nh iều bọt lớn thì đó là loại đậu m ất p h ẩm chất, tu y ệt đối không n ên m ua.

Ó

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi Xử lý đậu phụ

Do đ ậu p h ụ vốn không có m ùi nên

dễ bị hấp th ụ m ùi c ủ a các loại thực

phẩm khác. Vì thế khi n ấ u đ ậu p h ụ

n ên có thêm nước sốt, càiy để tạo

hưoug vị thom ngon. Nếu m uốn ă n đậu

p h ụ mềm, có thể ch ần đ ậu p h ụ qua

nước sôi, sa u đó cho vào nước lạn h

hoặc nước đá, để ráo nước. Như vậy

không n h ữ n g tăn g thêm vị ngon c ủ a đ ậu m à còn làm sạch vi k h u ẩ n bám ngoài m iếng đậu.

Nếu m uốn ă n đ ậu p h ụ m át, n h ấ t là vào m ù a hè, có thể đụn g đ ậu p h ụ

vào hộp, để vào ngăn đ á tủ lạn h m ột ngày, sa u khi đông ciing lấy ra ăn.

Khi hấp đ ậu p h ụ không n ên để to lửa, n ếu không do q u á nóng, đ ậ u p h ụ

sẽ chảy nh iều nước, m iếng đ ậu dễ bị rỗ.

Ũ Bảo quản đậu phụ

Đậu p h ụ được lảm theo phương p h áp tru y ền thống rấ t dễ bị hỏng, khi m u a về nh à, nên n h a n h chóng ngâm nước, đ ư a vào bảo q u ả n trong tủ lạnh, lúc cần chế biến mới lấy ra. Khi cho đ ậ u p h ụ ra khỏi tủ lạnh, không n ê n để

lâu q u á 4 tiếng, tốt n h ấ t lá ă n h ết ngay trong ngày.

Loại đ ậ u p h ụ đóng gói trong hộp dễ bảo quản, n h ư n g trong thời h ạ n sử

dụng vẫn phải để trong tủ lạn h để đ ậ u không bị hỏng. Nếu dù n g không hết m ột hộp, có thể cắt ra từ ng p h ầ n để n ấ u dần, số đ ậ u còn lại đ ư a vào tủ đá, khi cần lấy ra dùn g tiếp.

https://thuviensach.vn

11 loại tfiực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi MÓN ĂN CHẾ BIÉN TỪ ĐẬU PHỤ

Đ ậu p h ụ là m ón phổ biến trong mỗi gia đình, có thể để nguyên làm m ón ăn, cũng có thê dù n g làm nguyên liệu chính, thêm các nguyên liệu p h ụ trợ

khác để chế biến. Cách chế biến k h á đ a dạng, có thể rán , nướng, n ấ u canh, chẩn, nhồi, xốt...

S au đây là cách làm hai m ón đ ậ u p h ụ đon giản: o Canh cái cúc đậu phụ

► N guyên liệu:

- Cải cúc: lOOg

- Đ ậu phụ: 1 bìa to

- Nấm kim châm : lOOg

- Nước luộc thịt: 3 b á t con

- Muối: 1 /2 th ìa con

- Rượu gạo: 1 th ìa con

- Bột tiêu: 1 / 4 th ìa con

- D ầu mè; 1 /2 th ìa con.

► Cách làm:

- Đ ậu p h ụ rử a sạch, x ắ t miếng, cải cúc rử a sạch, n g ắt riêng từ ng lá. Nấm

kim châm rử a sạch, để sẵn.

- Đ un sôi nước luộc thịt, cho cải cúc,

đ ậu phụ, n ấm kim châm và các gia vị

khác, đ u n sôi trong 1-2 p h ú t.

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi 0 Đậu phụ tẩm hành

► Nguyên liệu:

- Đ ậu mơ: 10 bìa

- H ành hoa: 5g

- Nước m ắm , ớt tươi đủ dùng.

► Cách làm:

- H ành hoa n h ặ t rử a sạch, th ái nhỏ, cho ra b á t con.

- ớ t tươi th á i nhỏ cho vào cù n g b á t h à n h . Đổ ít nước sôi váo (20ml) rồi rưới nước m ắm váo k h u ấy ta n đều để

tẩm đậu.

- Đ ậu p h ụ rử a sạch,

cho vào chảo d ầ u rá n

chín vàng đều cả hai

m ặt. Khi đ ậu chín, lần

lượt gắp từ ng bìa đ ậu

tẩ m vào b á t nước

chấm cho ngấm , bày

ra đĩa, cho h à n h lên

trên là được.

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi BÍ Đ ỏ

GIÁ TRỊ DINH DƯỠNG

Bí đỏ (bí ngô) ch ứ a n h iều đường và gluxit n ên khi ăn có vị ngọt. Hàm lượng protein và lipit trong bí đỏ k h á thấp. Bí đỏ ch ứ a nh iều vitam in, m ột lượng sắ t và phốtpho n h ấ t định. Những c h ấ t nảy có vai trò q u a n trọng duy trì chức n ăn g sin h lý c ủ a cơ thể. G ần đây, ngưòi ta còn p h á t hiện th ấy trong bí đỏ có ch ứ a th à n h p h ầ n côban có tác dụn g bổ m áu. Trong lOOg bí đỏ có 0,148g vitam in A, 0,3m g B^, 0,4m g B2, 0,12m g B0, 8mg vitam in c , 0,36m g vitam in E, 0,026m g vitam in K, 0,89m g p -caro ten , 0,08m g axít folic, 0,5m g axít pantothenic, 0,4m g axít nicotinic; các c h ấ t khoáng nh iều n h ấ t là kali (287mg), phốtpho (24mg), canxi (16mg), magiê (8mg), ngoài ra còn sắt (0,4mg), n atri (0,8mg) và m ột số nguyên tố vi lượng khác n h ư đồng magiê, kẽm, silic. Trong lOOg bí đỏ có 700m g protein, lOOmg lipit, 4,5g gluxlt, 800m g cellulose dễ tiêu hóa.

-Ũ p-Caroten

Đây là c h ất chống oxy hóa giống n h ư vitam in

E, giúp làm giảm tỉ lệ m ắc b ện h u n g th ư tử

cung, u n g th ư phổi, u n g th ư d ạ dày. Ngoài ra, ă n th ự c p h ẩm ch ứ a n h iều p -c a ro te n còn có tác dụn g giảm nguy cơ m ắc b ện h đục th ủ y tin h thể. Khi được tiêu hóa, p -ca ro ten được chuyển Ó

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở ngưồi cao tuổi hóa th à n h vitam in A, duy trì hệ m iễn dịch h o àn hảo. Khi th iếu vltam in A, k h ả n ăn g m iễn dịch củ a cơ thể bị giảm sú t, hệ hô h ấp và m ắt trở n ê n đặc biệt suy yếu, không thể chống đỡ được với vi k h u ẩ n xâm n h ập . Vĩ vậy, bổ

su n g nh iều (3-caroten có trong bi đỏ sẽ giúp người cao tuổi phòng ngừ a m ắc chứng m ủ lòa và các b ện h về m ắt khác.

ễề Côban

Côban là thàĩửi p h ần quan trọng cần thiết cho cơ thể người, có tác dxmg điều trị thiếu m áu ác tính và kích thích tạo huyết, cải thiện hoạt tính của kẽm, thúc đẩy sinh trưởng, phòng ngừa bệnh m ạch vành tim, viêm cơ tim, thiếu m áu, xơ

cứng động mạch, đục thủy tinh thể, kéo dài tuổi thọ. Khi cơ thể thiếu côban sẽ

dẫn đến thiếu m áu ác tính hoặc gây suy tủy, đồng thòi cũng x u ất hiện viêm niêm mạc miệng lưỡi. Côban là một trong những th àn h phần quan trọng tạo ra tế bào hồng cầu trong m áu, có tác dụng quan trọng trong việc tổng họp protein hồng cầu, phát triển hoàn thiện hồng cầu, cũng là th àn h phần tạo ra p h ân tử

vitamin B i2- Chính vì trong bí đỏ chiia nhiều côban nên ăn vào có tác diạng bổ

m áu, được coi là loại thiK phẩm - vị thuốc bổ m áu có giá trị.

^ Argenine

Argenine có tác dụng giúp m au lảnh vết thương, loại bỏ nước am oniac dư

th ừ a trong cơ thế; tăng cường chức năng hệ miễn dịch, làm giảm cơn đau th ắ t tim. Ngoái ra, argenine còn có tác dụng h ạ huyết áp, giảm cholesterol trong m áu, thực sự là loại thực phấm tuyệt vời bảo vệ hệ thống tim m ạch.

TÁC DỤNG ĐỐI VỚI sức KHỎE

Như đã p h â n tích ở trên, n h ữ n g th à n h p h ầ n dinh dưỡng đặc biệt có trong bí đỏ có tác dụng tăn g cường k h ả n ăn g m iễn dịch, phòng n gừ a xơ cứng động https://thuviensach.vn

11 loại tfiục phẩm bổ dưỡng, chông lão suy ở người cao tuổi m ạch, phòng chống u n g thư , làm đẹp, giảm béo. Thường xuyên ă n bí đỏ

không n h ữ n g n h u ậ n tràn g m à còn chống tai biến m ạch m áu não, điều trị

cao h u y ết áp.

0 Phòng ngừa tai biển mạch máu não

Tai biến m ạch m áu não (Đông y gọi là trú n g phong, trú n g gió) được chia th à n h h ai loại là tai biến do x u ấ t h uyết não và tal biến do th iếu m áu não.

Loại th ứ n h ấ t ch ủ yếu do cao h u y ết áp gây ra; loại th ứ hai thường do bệnh đái th áo đường, xơ cứng động m ạch, m áu đặc dính gây ra. Nghiên C\Ú1 của y học hiện đại cho thấy, nguyên n h â n d ẫ n đến xơ cứng hoặc xơ vữa động m ạch chủ yếu là do cholesterol "xấu". Làm giảm nồng độ củ a loại cholesterol này, kiềm chế oxy h ó a sẽ có tác dụn g vô cùng q u a n trọng đối với việc ngăn ngừa xơ ciíng hoặc xơ vữ a động m ạch. Q ua nghiên ciru, giới y học còn p h á t hiện, bí đỏ có tác d ụ n g h ạ h u y ết áp, làm m ềm th à n h m ạch m áu, n g ăn ngừa hẹp m ạch m áu, tắc n ghẽn m ạch m áu. Ăn bí đỏ thường xuyên có thể phòng ngừa có hiệu q u ả tai biến m ạch m áu não.

Ũ Hạ đường huyết

Bí đỏ là loại thự c phẩm đặc biệt tốt đối vói người b ện h tiểu đường. Bởi chất pectin chiếm tới 15% trong bí đỏ sa u khi đi vào ru ộ t sẽ kiềm chế sự h ấp th ụ

đường gluco. Một số c h ất trong bí đỏ còn có chức n ăn g giống n h ư insulin, có tác dụng h ạ đường huyết. Đây là kết lu ận được các chuyên gia Nhật Bản công bố gần đây. N hật Bản là quốc đảo, đ ất đai nhiễm kiềm, bí đỏ trồng ít ngọt, hàm lượng gluxit củng k h á thấp. Vì thế, khi xem xét c h ất có tác dụng giống n h ư in su lin trong bí đỏ củng cần phải xem xét lượng gluxit trong th ứ

quả này, cần ch ú ỷ lượng sử dụng, tốt n h ấ t lá mỗi tu ầ n ă n 2 -3 lần, mỗi lần 100-200g, cứ ă n lOOg bí đỏ th ì n ên giảm bót 15g lương thực. Đồng thời, cần chú ỷ chủng loại khác n h a u , noi trồng khác n h a u thì bí đỏ cũng có hàm https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi lượng đường khác n h au . Loại bí đỏ có h ìn h tròn dẹt n h ư chiếc đèn lồng chứ a nhiều nước, ít đường, k h á thích họp vói b ện h n h â n tiểu đường.

Phòng chữa cao huyết áp

Vói người cao tuổi có cảm giác nhức đầu, chóng m ặt, k h ả năng chú ỷ không tập tru n g hoặc ngủ không ngon giấc thì hãy đề phòng k h ả năng p h á t sinh bệnh cao huyết áp. Nên đi khám sớm, xác định cho rõ để để điều trị. Cao huyết áp thường được coi là "kẻ giết người th ầm lặng". Nếu n h ư trong một thời gian dài, huyết áp không được kiểm soát thì chức năng củ a các cơ q u an trong cơ thê sẽ bị tôn hạl nghiêm trọng, đặc biệt là n h ũ n g bộ p h ận q u an trọng trong cơ thế n h ư tim, não, thận. Đặc trưng điển hìn h củ a cao huyết áp là th àn h động m ạch dày lên, như ng khi được cung cấp đủ kali thì ngay cả th à n h động m ạch củ a bệnh n h â n cao huyết áp củng không bị dày lên thêm . Vì vậy, kali có tác dụng bảo vệ m ạch m áu. Những bệnh n h â n uống thuốc h ạ huyết áp dài ngày, do tiểu tiện nhiều, kali củng bị thải ra ngoài nhiều hơn, k h ả năng thiếu kali sẽ tăng lên. Do đó, nhữ ng người dùng thuốc h ạ huyết áp cần chú ỷ bổ

sung kali. Hàm lượng kali trong bí đỏ k h á cao nên bí đỏ được coi là thực phẩm dưỡng sinh cần thiết đối vói bệnh n h â n cao huyết áp.

CÁCH DÙNG

Có nhiều cách chế biến bí đỏ làm m ón ăn, thông dụng n h ấ t là các m ón xào, nấu, có thế n ấ u vói thịt, hầm với xương, cũng có thể hấp cách thủy, hoặc n ấu chín, giã nhuyễn trộn bột mì làm bánh. Bí đỏ chín già ninh n h ừ cùng gạo nếp, táo đỏ, đường đỏ th àn h m ón chè ă n rấ t ngon và bổ dưỡng.

Bí đỏ cần ăn chín

Bí đỏ tín h ấm , vị ngọt, k h ô n g độc, có công h iệu n h u ậ n phế bổ tru n g .

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi T hường x u y ên ă n bí đỏ sẽ tă n g cường th ị

LƯUỸ

lực, p h ò n g cảm m ạo, làm cho d a dẻ m ịn Bí đỏ non chứa nhiều

m àng. Tuy n h iên , c ầ n lư u ý là k h ả n ă n g vitamin c và ít đường gluco

h ấ p th ụ v itam in A c ủ a cơ th ể người liên hơn bí đỏ già; bí đỏ già có hàm

q u a n m ậ t th iề t với p h ư ơ ng p h á p chế biến.

lượng canxi, sắt, p-caroten

Nếu ă n sống, cơ th ể chỉ h ấ p th ụ được dưới cao hơn.

10%, n ế u n ấ u ch ín có th ể tă n g lên đến 20%, còn n ế u xào d ẩ u m ỡ th ì tỉ lệ h ấ p th ụ

càn g tă n g gấp bội, có th ể lên tới trê n 60%.

Tránh phân hủy vỉtamin c

Trong bí đỏ có ch ứ a m ột loại m en p h â n giải, có the p h â n h ủ y vltam in c, như n g loại m en này khi gặp axít hoặc bị đ u n nóng sẽ

m ất k h ả n ăn g p h â n hủy. Vì vậy khi n ấ u bí đỏ cùng các loại ra u giàu vitam in c n h ư cả

ch u a thì n ên n ấ u chín bí đỏ trước.

Ệỷ Cách bảo quản bí đỏ tươi lău LƯUỸ

Thực p h ẩm cho dù có giá trị dinh dưỡng

Bí dỏ không được nấu lẫn

đến đâu, n ếu không tươi sẽ ả n h hưởng lớn với thịt dê, cừu, nếu không, ân

đến c h ất lượng, th á n h p h ầ n din h dưỡng. Bí vào dễ bị vòng da.

đỏ củng vậy, bảo q u ả n bí đỏ được tươi lâu Bệnh nhân tiểu đường khi

chủ yếu là giũ bí đỏ trong môi trường không

ăn món bí đỏ cồn tính đến

khi trong lành, để nơi khô ráo, thoáng m át.

lượng dường cho phép mỗi

Trong điều kiện bảo q u ả n tốt, bí đỏ có thể

ngày, nếu đã ân bí đỏ thì giảm

bảo q u ản được trên 100 ngày.

cơm vò cóc món tinh bột khác.

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi MÓN ĂN CHẾ BIẾN TỪ BÍ Đ ỏ

OBí đỏ tẩm bột hấp

► Nguyên liệu:

- Bí đỏ: 500g

- Bột gạo vừa đủ

- Muối, đường vừa đủ

► Cách làm:

- Bí đỏ gọt bỏ vỏ,

rử a sạch, th ái lát dày,

trộn đều với bột gạo,

muối, đường.

- x ế p các m iếng bí

đ ã tẩm bột vào lòng

hấp, h ấp khoảng 20

p h ú t là được.

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ duõng, chống lão suy ỏ người cao tuổi 0 Xalát bí đỏ, nấm

► N guyên liệu:

- Bi đỏ th ái lát: 800g

- Nấm rom: 200g

- Sửa chua: 3 th ìa xúp

- Hạt bí đỏ rang chín bóc vỏ: 2 thìa xúp

- Giấm trắng: 3 th ìa xúp

- Nước cam: 3 th ìa xúp

- Đường trắng: 1 /2 th ìa xúp

- Hành: 1 củ th ái nhỏ

- D ầu th ự c vật: 1 th ìa xúp

- Bột tiêu đen m ột ít

- Thìa là: 2 mớ

- Muối vừa đủ.

► Cách làm:

- Thìa là n h ặ t rử a sạch, th ái nhỏ.

- Cho giấm, nước cam , sử a ch u a, đường, h ạ t tiêu, muối, th ìa là trộn đều làm nguyên liệu trộ n xalát.

- Cho bí đỏ, ít th ìa lá vào nồi hấp, rắc muối, h ấ p khoảng 10 p h ú t đến khi bí mềm,

lấy ra để nguội.

- Đ un nóng d ầ u ăn, phi thom h à n h khô rồi cho n ấm rom vào xào khoảng 2 p h ú t, nêm m uối, lấy ra để nguội.

- Cho bí và n ấm vào cùng m ột đĩa to,

trộn đều với nguyên liệu trộ n x alát cho

ngấm. S au cùng rắc h ạ t bl ran g đã bóc vỏ

lên trên là đươc.

Ó

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưõng, chống lão suy d người cao tuổi HẠT SEN

H ạt sen vừa có th ể ă n tươi, vữa dù n g làm nguyên liệu chế biến các m ón canh, làm n h â n b án h , làm m iít... Đông y từ xư a đ ã coi h ạ t sen là vị thuốc quý có tác dụ n g bổ nguyên khí, th a n h tâm a n th ần .

GIÁ TRỊ DINH DƯỠNG

Kali

H ạt sen ch ứ a n h iều kali, trong lOOg h ạ t sen có tới 846m g kali. Đây là nguyên tố có tác dụ n g cân b ằn g c h ấ t dịch trong tế bào, giúp duy trì chức n ăn g tim và h uyết áp ở trạn g th ái b ìn h thường. Q ua nghiên ciiu, các chuyên gia đ ã p h á t hiện trong nước tiểu củ a người cao h u y ết áp, lượng n a tri thường tăng còn lượng kali lại giảm. Điều đó chiing tỏ trong cơ cấu m ón ăn, n atri được đ ư a vào q u á nhiều, còn kali lại q u á ít.

Vì vậy, ă n n h ữ n g thự c p hẩm giàu kali sẽ có tác dụng đáo th ải m uối n a tri m à h ạ t sen là sự lựa chọn lí tưởng n h ất.

M agiẽ

Trong lOOg h ạ t sen có ch ứ a 242m g magiê.

Đây là nguyên tố giúp tăn g cường trí lực, Magiê kết họp với n atri còn có tác dụng

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ duõng, chống lão suy ở người cao tuổi chống loảng xưong, tăn g cường chức n ăn g h o ạt động củ a hệ th ầ n kinh và cơ bắp. Trong b ử a ă n h àn g ngày, người ta thường được được cung cấp nh iều canxi n h ư n g lại th iếu nguyên tố magiê. Vĩ vậy ă n h ạ t sen có tác dụng h ấp th ụ canxi tốt hơn. B ệnh tim m ạch thường liên q u a n rấ t nh iều vói tìn h trạn g th iếu magiê. Nghiên ciKi n h ữ n g người chết vi b ện h tim cho th ấy hàm lượng nguyên tố magiê trong tim cực thấp. Thiếu magiê còn có k h ả năng d ẫ n tới co th ắ t cơ. Nhiều công trìn h nghiên ciru đ ã p h á t hiện, m ột trong n h ữ n g nguyên n h â n gây đ a u tim không phải do tắc động m ạch v àn h m à do co th ắ t động m ạch v àn h tim d ẫ n đến tim bị th iếu oxy.

0 Nhiều loại vitamin

Trong h ạ t sen có n h iều loại vitam in n h ư vitam in A, B j, B2, E. Vitamin trong h ạ t sen có tác dụn g th ú c đay sự h o ạt động củ a m en, từ đó khiến cơ

thế người đi vào trạn g th ái làm việc, sin h ra n ăn g lượng, n ân g cao k h ả năng m iễn dịch, duy tri sức khỏe cơ bắp, bảo vệ động m ạch. Trong đó, vitam in c và vitam in E có tác dụn g chống oxy hóa, giúp người cao tuổi trẻ lâu, ngăn ngừ a b ệ n h u n g th ư và b ệ n h tim, bảo vệ cơ thể.

Cellulose

Trong h ạ t sen còn ch ứ a n h iều cellulose, n h ấ t là cellulose dạng thô, có tác dụng loại bỏ cặn b ã trong cơ thể, giúp cơ th ể h ấp th ụ nước trong hệ thống tiêu hóa, làm cho thứ c ă n trương lên, được th ải dễ dàng khỏi cơ thể.

TÁC DỤNG ĐỐI VỚI sức KHỎE

H ạt sen vừa là loại thự c phẩm , vừa là vị thuốc tẩm bổ có giá trị đối với người cao tuôi. Theo Đông y thì h ạ t sen tín h bĩnh, vị ngọt, vào tâm tỳ. Trong h ạ t sen ch ứ a n h iều protein, lipit và các nguyên tố n h ư canxi, phốtpho, sắt...

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi Đây là vị thuốc có tác dụn g bố khí, cố tinh, dùn g điều trị các b ện h đi ngoài, ch án ă n do tỳ hư, đồng thời là thuốc bố bồi dưỡng sức khỏe người cao tuổi sau khi ốm.

0 Thanh tàm an thần

H ạt sen luôn được coi là vị thuốc Đông y có giá trị bồi bổ nguyên khí, th a n h tâm a n th ần . H ạt sen được dùn g điều trị các chứ ng loạn nhịp tim, m ất ngủ, suy nhược th ầ n kin h do tìn h trạn g sức khỏe và trạn g th ái tâm lý gây ra. Đối với n ữ giói ở giai đoạn tiền m ãn kinh củng n h ư nam giới ở giai đoạn th ay đổi về sinh lý sử dụn g h ạ t sen rấ t có lợi.

ỡ Bổ tỳ, chữa đi ngoài

Do h ạ t sen có vị ngọt, tín h bình, bổ dưỡng, có k h ả n ăn g th u sáp m ạn h nên được dùn g đê chử a trị cho n h ữ n g người bị tỳ hư, đi ngoài lâu ngày, ch án ăn, thường được dùn g phối họp với n h â n sâm , p h ụ c linh, so n dược.

Do h ạ t sen bố tỳ âm, ch ử a đi ngoài n ên được coi là vị thuốc làm m ạn h tràn g vỊ. Điều trị b ện h đi ngoài m ạn tín h có thể dùn g h ạ t sen (bỏ tâm) 30g, khiếm th ự c 30g, h ạ t ý dĩ 40g, h ạ t kê 150g n ấ u cháo.

Cỉ Bổ thận

H ạt sen có tác dụ n g bố th ậ n tinh, tăn g cường mối liên hệ giữa th ậ n và tim. Các chứng b ện h di tinh, đái dắt, khí h ư đục, khí h ư ra n h iều cũng n h ư

các triệu chim g loạn nhịp tim, m ất ngủ do tâm khí h ư hoặc tâm - th ậ n không hỗ trợ được cho n h a u gây ra, nên ă n nh iều cháo h ạ t sen. Ix)ại cháo này có đặc điểm chống lạnh, th a n h đạm , ă n ngon, dễ tiêu hóa. Món h ạ t sen hẩm d ạ dày lợn có tác dụng bổ th ận , bổ tỳ, kiện vị, ch ữ a các chirng n h ư di tin h do th ậ n hư, tỳ vị yếu, ch án ăn...

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ duững^ chống lão suy ở ngưởi cao tuổi LƯUỸ

u Hạ huyết áp

Người bị đầy

Cao h uyết áp là b ện h thường gặp ở người cao tuổi. Đe trướng bụng, táo

điều trị b ện h này, ngoải việc kiên trì dùn g thuốc, nên bón không nên

thường xuyên ă n h ạ t sen sẽ có tác dụng hỗ trợ chử a ăn nhiều hạt sen.

b ện h rấ t tốt. Theo nghiên ciiu dược lý, tâm sen có tác d ụ n g h ạ h uyết áp, giảm mở m áu. Vì vậy ă n h ạ t sen để nguyên tâm sen sẽ

hiệu q u ả hon. s ử d ụ n g mỗi lần 12g tâm sen khô thay trà p h a nước uống, mỗi ngày 2 lần vào 2 buổi sáng, chiều, ngoài công dụ n g h ạ h uyết áp, còn có tác d ụ n g th a n h nhiệt, a n th ần , bổ tim.

Ù Tăng cuửng thể chát, làm chậm quá trình lão hóa Do chức năng của các tố chức và cơ q u an trong cơ thể người cao tuổi bị

suy yếu nên x u ất hiện tìn h trạng thể lực yếu, sức đề kháng bệnh giảm sút, thính lực, thị lực kém dần, tóc bạc, rụng, hay quên, m ất ngủ, kém ăn, sợ lạnh, nhiều người cao tuổi kèm theo nhữ ng căn bệnh m ạn tính ở người già vói mức độ khác n h au . Vì vậy, đối với người cao tuổi, ă n bổ sung h ạ t sen sẽ giúp tăng cường thế chất, làm chậm quá trìn h lảo hóa, phòng chống bệnh tật.

CÁCH DÙNG

H ạt sen là loại th ự c phẩm , và là loại thuốc bổ

dưỡng. Món ă n có h ạ t sen, b ách họp, nấm tuyết, trim g chim c ú t có tác dụ n g ích trí an th ẩn , bố tim, não. D ùng h ạ t sen cùng p h ụ c linh, sơn dược (củ mài), h ạ t ỷ dĩ n ấ u cháo không n h ũ n g lá m ón ă n ngon m à còn bổ tỳ vị, chống lão hóa.

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi H ạt sen tươi n ấ u với th ịt gà, cá, tôm sẽ cho m ón ă n m át, ngon miệng. Hạt sen khô có thể dùn g n ấ u chín hoặc nghiền th ả n h bột làm b án h . Chọn loại h ạ t sen vỏ mỏng, h ạ t chắc, bỏ tâm đắng, n in h kỹ, cho ít đường p h èn vào n ấ u chè sẽ được m ón chè bổ dưỡng ngon miệng. Hay cũng có thể n ấ u h ạ t sen với b ách họp, th ịt lợn nạc th à n h m ón cháo tâm bô d ù n g cho người mới ốm dậy cơ thể đang yếu.

Cách tẩm bổ bằng hạt sen có hiệu quả

Đối với h ạ t sen vừa là th ự c phẩm , vừa là vị thuốc không phải cứ càng ă n nh iều càng tốt. Nếu sử dụng không đ ú n g cách sẽ "lợi b ấ t cập hại".

Ù Cách ninh nhừ hạt sen

Hạt sen rấ t khó n in h n h ừ vì vỏ lụ a ngoài có m ột lóp c h ất sừng, thời gian bảo q u ản càng lâu, lóp sxìng đó ngày càng dày thêm , không dễ h ấp th ụ nước để trương nở. Đe h ạ t sen chóng mềm, khi ngâm cần sử dụng nước muối loãng nóng, để khoảng 1 giờ, lấy tay bóp nhẹ, lớp vỏ lụa sẽ bong ra, cho h ạ t sen vào nước sôi ngâm tiếp, h ạ t sẽ trương nở, khi n ấ u chóng nhừ.

LƯUỸ

Khi mua hạt

hgt sen nẽn chọn

họ

loại hạt to, chắc, đều hạt. Mọi

bộ phận của hạt sen đều có

tóc dụng chữa bệnh, nhưng

đối với những người mới bị

cảm, táo bón, sốt rét, trĩ, đầy

trướng bụng thì tạm thời

không nên ăn hạt sen.

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưõng^ chống lão suy ở người cao tuổi MÓN ĂN CHÉ BIÉN TỪ HẠT SEN

H ạt sen tươi có thể ă n sống hay để n ấ u canh, n ấ u chè, làm n h â n bánh.

O M ón vịt hầm hạt sen

► N guyên liệu:

- Thịt vịt (chưa lọc xương): 500g

- H ạt sen tươi: lOOg

- Đ ậu đỏ: 80g

- Giing: 2 lát

- T rần bì: 1 m iếng

- Rượu th ự c phâm : 1 th ìa to

- Muối vừa đủ.

► Cách làm:

- Thịt vịt rử a sạch, ch ần q u a

nước sôi đê ráo.

- Đổ nước vào nồi, đ u n sôi,

cho tấ t cả các nguyên liệu vào

đ u n to lửa, khi sôi chuyển nhỏ

lửa hầm trong 2 giờ.

- Cho th ịt vịt ra, để nguội, lọc

bỏ xương, th ái m iếng mỏng, cho

tiếp vào nồi, n h ặ t bỏ trầ n bì,

nêm m uối vừ a m iệng là được.

Ó

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở ngưòi cao tuổi

©c/?è hạt sen, bách hợp

► Nguyên liệu:

- H ạt sen: 50g

- Bách họp (hoa atisô): 50g

- Son dược (củ mài); 20g

- Táo tàu; 20 q u ả

- Nấm tuyết: 20g

- Đường p h èn đ ủ dùng.

► Cách làm:

- Đem tấ t cả nguyên liệu (trừ đường phèn) rủ a sạch, ngâm nước 1 giờ, táo tà u bỏ h ạt, để sẵn.

- Đô 1 lít nước vào xoong, cho b ách họp, h ạ t sen, so n dược, táo tà u vào đ u n chín nhừ , tiếp đó cho n ấm tu y ết vào đ u n chín mềm.

- S au cùng cho đường phèn

vào k h u ấy tan đều là được.

https://thuviensach.vn

11 loại ifiực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi SÚ P L ơ XANH

GIÁ TRỊ DINH DƯỠNG

Súp lơ x a n h ch ứ a n h iều c h ấ t p -caro ten , kali, canxi, n h iều loại vitam in, axit íolic (B0), silic, cellulose... Trong đó, canxi, axít folic, vitamin c, p -caro ten là c h ấ t chống oxy hóa, có tác dụn g bảo vệ m àng tế bào, tăn g cường k h ả

năng m iễn dịch c ủ a cơ thể; kali giúp cân b ằn g dịch bào, hỗ trợ chức năng tim và giữ cho h u y ết áp ở m ức b ìn h thường: silic có tác dụ n g phòng ngừa tai biến m ạch m áu não và b ệ n h ung thư . Vì vậy, sú p lơ x a n h đ ã trở th à n h loại ra u x a n h tu y ệt vời, rấ t p h ù họp với người cao tuổi.

Kalí

Kali trong sú p lơ x a n h có tác dụn g cân bằng chất dịch trong tế bào, hỗ trợ chức n ăn g tim và giữ ổn địn h h u y ết áp. Nguyên n h â n ch ín h gây tai biến m ạch m áu não ở người cao tuổi là do cao huyết áp và xơ ciing m ạch m áu não. Nghiên ciru 2000 người độ tuổi tru n g niên ở Mỹ cho thấy, trong nước tiểu c ủ a người b ệ n h cao h uyết áp, hàm lượng n a tri tăng, h àm lượng kali giảm. Điều này chứng tỏ trong cơ cấu b ử a ăn, lượng n atri được đư a vào cơ thể q u á nhiều, trong khi kali lại được hấp th ụ q u á ít. Vì thế, cần phải ă n các m ón https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ỏ người cao tuổi chứ a nhiều kali để giúp cơ thể bài tiết ra nh iều m uối n atri, m à sú p lơ x an h chính là sự lựa chọn tối ư u (trong lOOg lơ x an h ch ứ a 30,3m g kali).

Ô Canxi

Hàm lượng canxi trong sú p lơ x a n h k h á cao (41m g/100g rau), có thể hỗ

trợ phòng ngừa ung thư . Người cao tuổi có n h u cầu canxl cao hơn người trẻ

tu ối, nếu th iếu canxi, sẽ dễ bị "hội chứng loãng xương đặc th ù ở người cao tuổi", tìn h trạn g n ặn g dễ có hiện tượng gảy xương b ệ n h lý. Người cao tuổi mỗi ngày cần h ấp th ụ 0,6g canxi, n ên bổ su n g sú p lơ x a n h để tăn g cường thêm canxi.

ế Sắt

Các công trìn h nghiên cứu đả cho biết, n h ữ n g người tuổi trên 60, th ín h lực sẽ giảm sú t, không ít người m ắc chiing điếc tuổi già. Các chuyên gia dinh dưỡng cho rằng, bổ su n g c h ất sắ t có thể làm giản m ạch m áu nhĩ, làm m ềm hồng cầu, đảm bảo cung cấp đủ m áu cho tai, giúp phòng ngừ a giảm th ín h lực. Hàm lượng sắ t và kẽm trong sú p lơ x a n h k h á n h iều (0,8mg sắt, 0,2m g kẽm /lO O g rau). Vì vậy, thường xuyên ă n sú p lơ x a n h có lợi cho phòng ngửa b ện h điếc ở ngưòi cao tuổi. Nếu th iếu sắt, người cao tuổi dễ bị

b ện h th iếu m áu, dễ sợ lạnh, ă n sú p lơ x a n h sẽ có tác dụ n g tốt.

^ Silic

Súp lơ x a n h có nguyên tố vl lượng silic, giúp loại bỏ c h ất bị oxy hóa trong cơ thế, bảo vệ cho tế bào và tổ chức mô không bị h ủ y hoại, n ân g cao k h ả

n ăn g m iễn dịch, duy trì kết cấu và chức n ăn g bìn h thư ờ ng c ủ a hệ thống tim m ạch. Đây là c h ất th ải độc đối với người bị nhiễm kim loại n ặn g n h ư chì trong th iên nhiên. Ngoài ra, silic còn giúp phòng ngừ a tai biến m ạch m áu não và ung thư.

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lâo suy ở người cao tuổi TÁC DỤNG ĐỐI VỚI sức KHỎE

Súp lơ x a n h không n h ữ n g giàu c h ấ t din h dưỡng m à còn có tác dụn g chử a bệnh, bảo vệ sức khỏe, là loại thự c p h ẩm quỷ đối vói người cao tuổi sức yếu, n hiều bệnh. Thường xuyên ă n sú p lơ x a n h trong m ột thời gian dài có thể

phòng ngừ a các chiing b ệ n h n h ư u n g thư, tai biến m ạch m áu não, cao h uyết áp, yếu tim, táo bón, b ện h về tuyến tiền liệt...

Bổ não, tăng cuòng trí nhớ

Các n h à nghiên ciru c ủ a Mỹ đ ả p h á t hiện, ă n n h iều sú p lơ x a n h rấ t có lợi cho não bộ c ủ a người cao tuối. Những p h ụ n ữ 6 0 -7 0 tuổi, ă n nh iều rau x an h và sú p lơ x a n h thì sẽ làm chậm lại q u á trìn h suy giảm về trí nhớ, k h ả

năng diễn đ ạ t b ằn g lời nói, k h ả n ăn g tập tru n g ch ú ý khi về già. Các công trìn h nghiên cim cũng cho thấy, sú p lơ x a n h cũng rấ t có lợi cho não bộ củ a đàn ông. Ngưòi cao tuổi có thể sử d ụ n g sú p lơ x a n h n h ư m ột thói quen ă n uống k h o a học đế h ạ th ấp mối nguy hiểm củ a hội chiúig suy giảm trí tuệ

khi về già.

Nâng cao khả năng miễn dịch

Súp lơ x a n h giàu vitam in và c h ấ t khoáng, có công hiệu n ân g cao sức đề

kháng b ệ n h tật, tăn g cường k h ả n ăn g m iễn dịch. Súp lơ x a n h còn chứ a nhiều loại axít h ữ u cơ chống hoại huyết, có thể làm tăn g chức n ăn g giải độc của gan, n ân g cao k h ả n ăn g m iễn dịch củ a cơ thể.

Q Bảo vệ da

Trong sú p lơ x a n h ch ứ a n h iều vitam in A, vitam in c và caroten, có thể

tăng cường k h ả n ăn g chống tổn thương ở da, giúp cho d a giữ được tín h đàn hồi, làm chậm q u á trìn h lão hóa.

Ó

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi p

ũ Phòng chống ung thư

Súp lơ x a n h có nh iều p -ca ro ten là c h ấ t chống u n g th ư nổi tiếng. Lượng vitam in c , axít folic và silic k h á dồi dào trong sú p lơ x a n h đều có tác dụng chống oxy hóa nên có công hiệu n h ấ t định trong phòng chống u n g thư.

Những nghiên cxru ở Mỹ còn chiứig tỏ, ă n sú p lơ x a n h kết họp với cà c h u a phòng ngử a được u n g th ư tiền liệt tu y ến k h á rõ rệt. Công hiệu phòng chống u n g th ư củ a cà ch u a chủ yếu do c h ấ t tạo m àu đỏ củ a cà c h u a chín, còn tác dụn g phòng ngừ a ung th ư c ủ a sú p lơ x a n h chủ yếu do c h ấ t thioglucolide có trong loại ra u này.

U' Diệt xoắn trùng hành tá tràng G ần đây, các n h à khoa học Pháp và Mỹ đ ã p h á t hiện sú p lơ x a n h không chỉ ch ứ a nh iều vitam in và c h ấ t khoáng có tác dụn g bổ dưỡng m à còn có k h ả

n ăn g kỳ diệu diệt được xoắn trù n g h à n h tá tràn g gây u n g th ư dạ dày.

Ũ Hạn chè bệnh tiểu đường

Súp lơ x a n h ch ứ a n hiều cellulose, có thể làm giảm k h ả n ăn g h ấp th ụ củ a ru ộ t đối với đường glucô, từ đó h ạ th ấp đường huyết, khống chế có hiệu quả

b ện h tiểu đường.

CÁCH DÙNG

Súp lơ x an h không n h ữ n g giàu giá trị dinh dưỡng, m à còn có tác dụn g phòng chống ung th ư và là loại thự c p hẩm ă n ngon miệng. Cho dù lảm xalát, xào, luộc hay n ấ u canh, sú p lơ

x an h vẫn luôn là m ón ă n hấp dẫn.

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dirõng, chống lão suy ở người cao tuổi Bí quyết trong chế biến

Súp lơ x a n h không n ên ă n sống vì dễ sin h đầy hơi, ả n h hưởng đến tiêu hóa. Nhưng n ế u m uốn giũ được n hiều n h ấ t lượng vitam in c trong lơ x an h thì cần r ú t n g ắn thời gian đ u n n ấu . Tốt n h ấ t là không n ên cho cả cây hoặc m iếng to vào n ấu , m à cần th ái m iếng nhỏ, n ấ u ít một, n h ư vậy ra u sẽ chín n h a n h . Người ta đã nghiên ciru th ấy rằn g n ế u luộc lơ x a n h q u á 3 p h ú t, lượng vitam in c sẽ m ất đi 50%, n h ư n g n ế u chỉ luộc trong 2 p h ú t thì vẫn giũ

lại được 80% lượng vitam in c , do đó cần n ấ u th ậ t n h a n h sú p lơ xanh.

0^ Cách chọn

- Súp lơ x a n h ngon, c h ấ t lượng tốt là loại có m àu sắc tươi, x an h sẫm , n ếu ra u có m àu vàng thì chứ ng tỏ ra u q u á già hoặc đ ã để lâu.

- Bề m ặt hoa sú p lơ x a n h không bị lồi lõm, kết cấu dày chắc.

- Cầm trên tay, th ấy n ằn g n ặn g là loại tốt, n h ư n g n ếu hoa q u á cirng, cuống h o a to dày, thì là ra u đ ã già.

- Nên chọn cây sú p lơ x a n h có lá x a n h non, m ởn là ra u tươi.

- Q u an sá t cuống sú p lơ x an h , n ế u vết cắt còn ướt, mói lá ra u tươi, còn th ấy cuống khô chiing tỏ ra u đ ã được th u hái lâu, không còn tươi nữa.

Bí quyết bảo quản

Lấy giấy hoặc tú i ni lông có lỗ th o át khí (giấy cần p h u n ít nước cho ẩm) bọc ngoài cây sú p lơ x an h , sa u đó dựng điing đ ặ t trong tủ lạnh, có thể giũ

tươi trong 1 tu ầ n lễ.

Lá sú p lơ x a n h còn tươi rử a sạch, th ái m iếng nhỏ, xào cùng hải sả n ăn rấ t ngon.

Tước bỏ vỏ cứng củ a cuống hoa, rử a sạch, th ái lát m ỏng dầm giấm đường làm th à n h m ón d ư a góp ă n k h ai vị rấ t ngon.

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi MÓN ĂN CHẾ BIẾN TỪ SÚP Lơ XANH

o Súp lơ xanh xào tỏi

>■ Nguyên liệu:

- S úp lơ xanh; 250g

- Dầu th ự c vật: lOOg

- Tỏi: 5 n h á n h

- Muối: 1 th ìa con

- Gừng: 3 lát

- Bột đao: 1 th ìa cà phê.

>-Cách làm:

- Súp lơ x a n h đem cắt tiing n h á n h nhỏ, rử a sạch, th ái lát.

- C hần sú p lơ x a n h q u a nước

sôi, vớt ra để ráo.

- Tỏi bóc bỏ vỏ, băm nhuyễn.

- Cho d ầ u vảo chảo, phi giÌTig

tỏi, đổ lơ x a n h vào đảo, nêm bột

can h vừa miệng. Xuống bột đ u n

sôi là được.

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưdng, chống lão suy ỏ ngưòi cao tuổi 0 Thịt gà om súp lơ xonh

>■ Nguyên liệu:

- Súp lơ xanh: 250g

- Thịt lườn gà: 300g

- Khoai tây: lOOg

- Cà rốt: lOOg

- S ử a tươi: 200m l

- Giìng: 3 lát

- Bột canh, bột đao đ ủ dùng.

► Cách làm:

- Súp lơ x a n h rử a sạch, tách th à n h tirng n h á n h nhỏ, luộc q u a nước m uối p h a loãng đ u n sôi trong 2 p h ú t, vớt ra để ráo.

- Cà rốt, khoai tây rử a sạch, th ái miếng.

- Lườn gà rủ a sạch, th ái miếng, n h ú n g q u a nước sôi, vớt ra đế ráo.

- Đ un nóng chảo, cho 1 th ìa

d ầ u ăn, gừng vào đảo qua, cho

tiếp th ịt gà, cà rốt, khoai tây, đ u n

to lử a cho sôi, sa u đó chuyển

nhỏ lửa om trong khoảng 1 giờ.

Bột đao hòa nước k h u ấ y tan.

- Cho tiếp sú p lơ x an h , tử từ

xuống sử a tươi, đảo đều, cuối

cùng xuống bột làm nước sốt,

đảo chín là được.

Ó

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi NẤM TUYẾT

GIÁ TRỊ DINH DƯỠNG

Nấm tu y ết (ngân nhĩ) lả loại n ấm m àu trắng, là thự c p h ẩm giàu dinh dưỡng, cũng là vị thuốc tẩm bổ có giá trị. Nấm tu y ết ch ứ a n h iều protein, lipit, gluxit, canxi, phốtpho, sắt; ngoài ra trong n ấm tu y ết còn ch ứ a n hiều th á n h p h ầ n vitam in và nguyên tố vi lượng. Do n ấm tu y ết có th à n h p h ầ n dinh dưỡng phong phú, giá trị ngang với n h â n sâm , n h u n g hươu, là loại th ự c p hâm có giá trị d à n h cho người cao tuôi.

Holoside đặc trung của nấm tuyết

Đây là loại holoside m ang tín h axít, được hìn h th à n h trong q u á trìn h sinh trưởng củ a nấm tuyết, có tác dụng cải thiện vả điều tiết chức n ăn g m iễn dịch củ a cơ thể, nâng cao số lượng b ạch cầu.

Holoside là th ả n h p h ần hoạt tín h chủ yếu n h ấ t củ a nấm tuyết, có thể h ạ th ấp rõ rệt lipit trong tổ chức cơ tim, tăng cường m en

hoạt tín h SOD trong tổ chức não và gan,

giảm lượng cholesterol trong m áu, th ú c

đẩy tổng họp protein trong gan, có công

hiệu rõ rệt trong điều trị b ện h viêm phế

q u ản m ạn tính, b ện h tâm phế m ãn ở

người già. Ngoài ra ch ất này còn có tác

Ó

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi dụng bảo vệ gan, n ân g cao k h ả n ăn g chống phóng xạ củ a cơ thể, th ú c đẩy tống họp protein và axít amin, phòng chống ung thư, chống lảo hóa.

Chất pectin

Đây là c h ấ t có h àm lượng phong p h ú trong n ấm tuyết, th à n h p h ầ n chủ

yếu là polyscharide dính, dạng axít. Đây là m ột trong n h ữ n g th à n h p h ầ n củ a tố chức xương, da. Tác dụn g củ a c h ấ t náy trong cơ thể củng giống n h ư

xi m ăng trong xây dim g n h à, làm tăn g tín h vững chắc củ a xương, đặc biệt là phòng n gừ a loãng xương, dễ gãy xương n ên vô củng q u a n trọng đối với người cao tuổi. Pectin thự c vật còn làm tăn g h o ạt tín h c ủ a m en trong tế bào, th am gia vào p h ả n líng tru y ền d ẫ n c ủ a hệ thống th ầ n kinh, giúp h ấp th ụ

tốt vitam in B J2- C hất này còn làm tăng tín h đ àn hồi củ a da, giảm nếp n h ăn , làm cho tóc đen m ượt. Con người ta tuổi càng cao thì càng bị th iếu pectin th ự c vật m ả biểu hiện lá loãng xương, xương khóp giòn. Vì vậy ă n nh iều n ấm tu y ết sẽ r ấ t có lọi.

Vìtamin và chất khoáng khác

Mộc n h ĩ trắn g ch ứ a n h iều vitam in B2 , vlam in c, canxl, sắt, phốtpho, vi lượng caroten, ngoài ra còn giàu protein thô, lipit, gluxit. Trong n ấm tuyết còn c h ứ a phốtpho h ữ u cơ q u a n trọng, có công hiệu làm giảm m ệt nhọc cho cơ bắp.

TÁC DỤNG ĐỐI VỚI sức KHỎE

Nấm tu y ết có công hiệu cường tin h bổ th ận , m ạn h phổi, sin h tân , trị ho, giáng hỏa, n h u ậ n tràn g ích vị, bổ khí huyết, tăn g cường thể lực, bổ não, làm tinh th ầ n sảng khoái, làm đẹp da, kéo dài tuổi thọ. Nấm tu y ết tín h bình.

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ỏ ngưòi cao tuổi không độc, có tác dụn g kiện tỳ khai vị,

ích khí th a n h tràng, bổ âm n h u ậ n phế.

Ngoài ra, n ấm tu y ết còn n ân g cao k h ả

n ăn g m iễn dịch củ a cơ thể, tăn g cường k h ả n ăn g chịu đựng c ủ a người b ện h ung

th ư khi điều trị bằng chiếu xạ, truyền

hóa chất. Nấm tu y ết còn rấ t thích họp

với người già yếu, cơ thể h ư nhược sau

khi ốm, có tác dụng tăn g cường th ể lực.

Đối với b ện h viêm phế q u ả n m ạn tính, cao h u y ết áp, xơ ciíng m ạch m áu ở

người già, ă n nấm tu y ết cũng rấ t tốt, ngoài ra, n ấm tu y ết còn có công hiệu làm đẹp da.

Chống ung thư

Nấm tuyết tín h bình, vị ngọt n h ạt, có công hiệu bổ âm, n h u ậ n phổi, dưỡng vị, sinh tân dịch nên nấm tuyết là loại thự c phẩm bổ dưỡng phòng bệnh ung thư. Những nghiên ciiu dược lý cho thấy, nấm tuyết th ú c đẩy chuyển hóa, tăng cường k h ả năng m iễn dịch. C hất holoside chống ung th ư trong mộc nhĩ

trắng có tác dụng kiềm chế sự p h á t triển củ a tế bào u n g thư, được dùng hỗ

trợ điều trị chiếu xạ, truyền hóa c h ất trong điều trị các b ện h u n g thư.

Ũ Bổ phế hư

Nấm tu y ết là loại th ự c p h ẩm bổ dưỡng cấu tạo pectin th ự c vật, khi đang sống ký sin h trên gỗ, n ấm tu y ết tươi là loại c h ất dịch dạng keo, khi khô mới teo lại, có h ìn h dáng n h ư vẫn n h ìn th ấy ở thị trường. Nấm tu y ết có k h ả năng chịu lạn h rấ t tốt, có thể sin h trưởng bìn h thường trong điều kiện n h iệt độ

dưới âm, không bị chết khô n ên có tác dụn g n h u ậ n phế, ch ử a ho k h an , khô https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưõng, chống lão suy ở người cao tuổi phổi, phổi yếu, đặc biệt là có công hiệu điều trị ho ra m áu, cầm m áu. Nhiều người già phổi đ ả h ư nhược, hay bị ho, cảm mạo, thường ngày n ên hầm n ấm tu y ết với táo đỏ, đường p h è n ă n tẩm bổ, tăn g sức đề k h án g củ a phổi.

Cầm máu

Pectin thự c vật trong n ấm tuyết còn có tác dụn g cầm m áu n ên ă n nấm tu y ết có thể hỗ trợ điều trị b ệ n h lao, ho ra đờm dín h m áu, có công hiệu chử a khô phối, cầm m áu. Thường xuyên ă n n ấm tu y ết có thể phòng ngừ a ho ra m áu. Có thể h ấp cách th ủ y n ấm tu y ết vói đường phèn. Một gam n ấm tuyết, sa u khi n ấ u sẽ cho 15g, loại tốt cho 24g. c ầ n biết rõ n h ư vậy để ước lượng n ấm khô cho th ích họp. Những người ho n h iều đờm, khi ă n n ên cho thêm ít đường phèn.

Ũ Chữa táo bón

Nguyên n h â n gây táo bón có n h iều , n h ư n g thư ờ ng là do tràn g vị quá nóng gây ra. Nấm tu y ết được d ù n g để điều trị chứ ng táo bón do âm h ư hỏa vượng, n h ờ tác d ụ n g n h u ậ n tràng. N hững người âm hư, cơ th ê su y nhược, đi n g ủ m uộn, ngày hôm sa u dễ bị táo bón, ă n n ấm tu y ết sẽ cải th iện được tìn h hình.

Q Làm mịn da

Bước vào tuối tru n g niên, d a b ắ t đ ầ u khô, nếp n h ă n x u ấ t hiện nhiều, sắc m ặt sạm , ch ủ yếu lả do c h ấ t collagen dưói d a bị m ất tín h đ àn hồi. Đe cải th iện tìn h h ìn h này, trong lĩnh vực th ẩm mỹ thường áp dụn g biện p h áp cấy collagen th ự c vật dưới da, kéo căng nếp n h ăn . Đây tu y là giải p h áp tốt, n h ư n g giải p h áp thự c sự tối ư u là phải d ự a vào liệu p h áp ă n uống kéo dài tuổi thọ củ a collagen. Nấm tu y ết ch in h là loại th ự c p h ẩm đem lại hiệu quả

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưõng, chống lão suy ở người cao tuổi đó. Loại thự c p h ẩm này ch ứ a nhiều

pectin thự c vật tự nhiên, vói tác dụng

bố âm, n ếu sử dụn g thường xuyên,

dái ngày sẽ có tác dụng làm m ịn da,

hon n ử a giá th à n h lại rẻ, cách chế

biến đ a dạng.

Chống phóng xạ

Những thi nghiệm dược học đả

chứng m inh, c h ất holoside trong nấm

tu y ết có tác dụng bảo vệ cơ thể trước tác hại c ủ a phóng xạ. Vì vậy, khi đang phải điều trị bằng tru y ền hóa c h ấ t hoặc chiếu xạ n ên ă n n h iều n ấm tuyết sẽ giảm n h ẹ được thương tốn đối vói tế bào.

CÁCH DÙNG

Nấm tu y ết vừa là th ứ bổ dưỡng, vừa có th ể chế biến b ằn g n h iều phương p h áp đ a dạng, chẳng n h ữ n g ăn ngon m à còn giúp cho người cao tuổi bổ

th ận , n h u ậ n phế, sinh tâ n dịch, ích khí, bổ não, làm cho tin h th ầ n sảng khoái. Đặc biệt, trong m ù a hè nóng nực, ă n n ấm tu y ết sẽ có tác d ụ n g cải th iện đáng kể c h ấ t lượng giấc ngủ ở người cao tuổi.

Cách chọn

Không bao giờ được chọn m u a loại nấm tu y ết "trắng tinh", "đẹp mắt".

Nấm tu y ết vốn có m àu vàng n h ạt, m àu ở cuống hơi sẫm . Hay cũng có thể

chọn n ấm tuyết bằng cách mở tú i đxmg ngửi xem có m ùi hắc không, n ế u có chim g tỏ d ư lượng điôxit lưu h u ỳ n h còn k h á nhiều. Điôxỉt lưu h u ỳ n h dễ hòa ta n trong nước, trước khi chế biến, phải ngâm n ấm tu y ết trong nước 3 đến https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưõng^ chống lão suy ở ngưòi cao tuổi 4 giờ, cứ sa u m ột giờ lại th ay nước m ột lẩn. Khi n ấu , cần đ u n đến khi n ấm tu y ết chín n h ừ . Nói chung, sa u khi ngâm nước, rử a sạch, n ấ u kỹ sẽ giảm đáng kể, th ậm chí h o àn to àn loại bỏ được d ư lượng điôxit lưu h u ỳ n h trong n ấm tuyết.

Dùng nấm tuyết tẩm bổ

Nấm tu y ết ngâm trong nước 8 đến 10 giờ, vớt ra để ráo, sa u đó cho vào nồi cùng chục q u ả táo tàu , vài chục h ạ t câu kỷ tử vá hai b á t nước, đ u n nhỏ

lử a cho đến khi nước đặc sền sệt bỏ vài viên đường p h èn đ u n thêm vài p h ú t, cho ra, mỗi ngày ă n hai lần vào hai buổi sáng, chiều, mỗi lần 2 -3 th ìa con.

Đây là th an g th u ố c dưỡng sin h d à n h cho người già, p h ụ n ữ đ au yếu, n h ấ t là vào m ù a đông. Món này có tác dụn g bổ não, bổ d ạ dày, n h u ậ n phổi, n h u ậ n tràng, giảm ho, bố khí. Nếu dùng dài ngày còn đem lại hiệu q u ả làm đẹp da. Hay cũng có th ể dùn g n ấm tu y ết n ấ u cháo, cho m ột ít vào nồi hầm với th ịt lợn vừa ngon, vừa có tác dụn g tẩm bổ.

K Cách dùng chữa bệnh

Nấm tu y ết sa u khi ngâm nở, cho ra

LƯU Ý

bát, bỏ vào nồi h ấ p chín. Khi ă n thêm

Những người bị cảm mạo do nhiễm

ít đường, d ù n g trước khi ngủ sẽ có tác

lạnh, ho nhiều dòm do thấp nhiệt, hoặc

d ụ n g hỗ trợ điều trị b ện h cao h uyết dương suy, sợ lạnh không nên ăn nấm

tuyết. Nếu sau khi ăn nấm tuyết thấy có

áp, xơ ciing m ạch m áu. Nếu n h ư hấp

hiện tượng tiêu chảy, thì không nên ăn.

với ít đường p h èn thì ă n vào buổi

Trong nấm tuyết có nhiều chất keo

sáng, lúc đói sẽ th ích họp hơn, có

thực vật, dễ được cơ thể hấp thụ, nhưng

công hiệu k h á tố t trong điều trị b ện h

chất này khá dính, nếu ăn nhiều sẽ khó

lao phối, ho nhiều, khạc ra m áu.

tiêu. Vì vậy những người tỳ vị yếu, rối

loạn tiêu hóa không nên òn.

Ó

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi MÓN ĂN CHẾ BIỂN TỪNẤM TUYÉT

CÓ nh iều phương p h áp chế biến m ón ă n n ấm tu y ết n h ư n g đối với người cao tuổi thì cách chế biến tốt n h ấ t là h ấp và ninh, n ấ u cháo, n ấ u can h , n ấ u chè với đường phèn. Cách chế biến này giúp người cao tuổi dễ tiêu hóa hơn.

Đối VÓI n h ữ n g người không thích ă n ngọt thì có thể h ầm n ấm tu y ết với ch ân giò lợn, sườn lợn, th ịt gà, th ịt vịt, mỗi m ón sẽ cho hương vị khác n h a u . Váo m ù a hè, có th ể chế biến n ấm tu y ết th à n h các m ón lạn h n h ư kem, b án h , th ạch ... S au đây giới th iệu hai m ón thông dụng: o Chè nấm tuyết

► Nguyên liệu:

- Nấm tuyết: 30g

- H ạt sen; 30g

- Táo đỏ: 5 -6 quả

- Sơn dược (củ mài): 5 lát

- Đường phèn: 2 th ìa xúp.

► Cách làm:

- Nấm tu y ết rử a sạch, ngâm nước 2 giờ, c ắt bỏ cuống, xé th à n h tiìng m iếng nhỏ.

- H ạt sen, táo đỏ, sơn dược rử a sạch, cho vào nồi cùng n ấm tuyết.

- Đổ 4 đến 5 b á t nước, n in h kỹ khoảng 2 giờ cho đến khi các th ự c p hẩm chín nhừ , thêm đường p h èn vào k h u ấy ta n đều. Món chè này có vị ngọt, đặc dính, có công hiệu tăn g cường k h ả n ăn g m iễn dịch c ủ a các tế bào và chống u n g thư.

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi

@ Nơm tuyết, súp lơ xanh

► N guyên liệu:

- Súp lơ xanh: 200g

- Nấm tu y ết đ ã ngâm nở: 50g

- Tỏi: 3 n h á n h

- C âu kỷ tử: lOg

- D ầu lạc: 20g

- Bột canh: lOg

- Đường trắng: 3g

- Bột đao: 1 th ìa cà phê.

► Cách làm:

- Súp lơ x an h đem thái miếng, rử a sạch; nấm tuyết đã ngâm nở cắt bỏ phần cuống già, xé th àn h tiing cánh nhỏ; tỏi thái lát, câu kỷ tử ngâm nở, rửa sạch.

- Đố ít nước vào chảo đ u n sôi, cho sú p lơ xanh, nêm bột canh, dầu ăn, đ u n chín, vớt ra bày q u a n h đĩa.

- Cho d ầ u vào chảo, đ u n

nóng, phi tỏi thơm , cho nấm

tu y ết vào đảo qua, nêm bột

can h , đường trắn g , th êm ít

nước dùng đ u n sôi, rắc h ạ t câu

kỷ tử, hòa bột đao tạo độ sán h .

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi BÍ ĐAO

Bí đao là loại thự c p hẩm ch ứ a n h iều c h ất din h dưỡng n h ư protein, đường, các c h ất khoáng canxi, phospho, sắt, các loại viam in B j, B2, c , axít h ữ u cơ... Trong đó vitam in B ị c ó tác dụn g th ú c đẩy chuyển hóa gluxit, đường th à n h n h iệt lượng m à không bị chuyển hóa th à n h lipit. Vì thế, bí đao giúp giảm béo cho người cao tuối bị béo phì. H ạt bí đao cũng được coi là vị

thuốc có tác dụng ch ử a bệnh.

GIÁ TRỊ DINH DƯỠNG

Ẽề Cellulose

Bí đao chứ a n h iều cellulose lá c h ấ t có k h ả n ăn g cải th iện m ức độ lipit và đường trong m áu. Tinh trạn g động m ạch bị hẹp lại và xơ CTÌng ở người già nói ch u n g nghiêm trọng h ơ n n h iều so vói người trẻ tuổi. Các công trìn h nghiên cứ u cho thấy, người cao tuổi ă n n h iều thự c p h ẩm giàu cellulose sẽ

giảm bớt mối nguy hiểm m ắc các b ệ n h về tim m ạch.

& Nhiều loại vitamin

Bí đao ch ứ a n h iều caroten và vitam in nhóm

B, riboílavin (B2), axít nicotinic, axít h ữ u cơ

chống hoại huyết. Người cao tuổi n ếu đựơc bổ

su n g các loại vitam in có trong bí đao sẽ có tác https://thuviensach.vn

11 loại thực phểm bổ dưỡng, chống lão suy ở ngưòi cao tuổi dụ n g phòng ngừ a b ệ n h về thị lực n h ư biến chiing hoàng điểm. B ệnh này thường x u ấ t hiện ở n h ữ n g người trên 65 tuổi, ả n h hưởng rấ t lớn đến thị lực, n h ẹ th ì không đọc nôi sách báo, n ặn g th ậm chí gây m ù lòa.

Hàm lượng vltam in c trong bí đao k h á cao, trong lOOg bí đao có đến 18mg vitam in c, ă n bí đao giúp người già tăng cường sức đề kháng cho cơ

thể, đặc biệt là đối với b ệ n h cảm cúm vào m ù a đông - xuân.

Axít propanol

Bí đao k h ô n g c h ứ a lipit, h á m lượng n a tri th ấ p , lại có axĩt p ro p an o l n ê n có th ế n g ă n n g ử a có h iệ u q u ả s ự ch u y ển h ó a đư ờng th á n h lipit, đồng thờ i tiêu b ớ t lượng m ỡ d ư th ử a , có tá c d ụ n g r ấ t tố t p h ò n g trị b ệ n h béo phì, cao h u y ế t áp, xơ v ữ a ho ặc xơ cứ ng động m ạch.

TÁC DỤNG ĐỐI VỚI sức KHỎE

Theo Đông y, bí đao có vị cam , đạm , tín h hơi hán , có công hiệu th a n h n h iệt giải độc, lọi tiểu, chống khô k h át, có tác dụ n g điều trị rấ t tốt đối vói các loại b ện h thường gặp ở người cao tuổi n h ư xơ CTÌng động m ạch, m ạch vành, cao h u y ết áp, p h ù thủng, đầy trướng bụng. Bí đao còn có tác dụng giải độc khi bị dị ứ ng do ă n c u a cá, giả rượu. Vào m ù a hè, n ế u bị cảm nắng nóng, ă n bí đao sẽ đem lại hiệu q u ả rõ rệt.

Tiêu phù

Bí đao có công hiệu tiêu p h ù do viêm th ận , n h ấ t là ở giai đoạn đầu.

Giảm béo

Axít propanol trong bí đao giúp cơ thể kiềm chế chuyển hóa đường th à n h lipit, n g ăn ngừ a tích mỡ, có công hiệu giảm béo. Vì thế, bí đao luôn được Ó

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưõng, chống lão suy ở người cao tuổi coi là vị thuốc giảm béo sẵ n có trong tự nhiên. Đây là loại thự c p h ẩm th a n h đạm , không có lipit, rấ t ít gluxit, cho ít n h iệt lượng. Thường xuyên ă n bí đao vào m ù a hè th u rấ t có lợi đối vói n h ữ n g người bị th ừ a cân.

"Chống đói" cho bệnh nhân tiểu đường Người b ện h tiểu đường nếu đói b ụ n g có ă n n h iều bí đao cũng không bị

ả n h hưởng gì vi bí đao có rấ t ít đường.

Làm đẹp da

Bí đao x ư a nay được n h ắc đến với công hiệu làm đẹp da; người x ư a đã biết đ u n bí đao lấy nước tắm , rử a m ặt để làn d a trắn g đẹp, trẻ lâu.

Ũ Chữa phù chân

Ninh vỏ bí đao lấy nước rử a c h ân sẽ chử a được p h ù chân. D ùng liên tụ c trong 3 tu ầ n sẽ

th ấy hiệu q u ả rõ rệt.

Ù’ Chữa mỡ máu tăng

LƯUỸ

Người cao tuổi dễ m ắc b ện h mỡ m áu cao. v ỏ

bí đao có tác dụng phòng chử a bệnh này rấ t Đông y thường lấy hạt bí

hiệu quả.

đao làm một trong những vị

thuốc quan trọng làm tan

Cách lảm: v ỏ bí đao khô 150g, lá sen, sơn đờm, như bài thuốc lấy hạt

tra, h ạ t ỷ dĩ, trầ n bì, mỗi th ứ 50 g, nghiền nhỏ

bí đao, xuyên bối mẫu, quả

riêng từ n g th ứ sa u đó trộ n đều, mỗi ngày hòa lê, đường phèn cùng sắc kỹ

nước cơm hoặc nước lả đ u n sôi để ấm uống 3

lấy nước uống hoặc hấp

lần, mỗi lần 6-8 g .

cách thủy để ăn.

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy à người cao tuổi R Chửa ho

Vỏ bí đao có tác dụ n g ch ử a ho. c ầ n lấy loại vỏ bí đao sa u đợt rét m ù a đông phoi khô, sắc 15g, hòa m ật ong uống.

CÁCH DÙNG

Có rấ t n h iều cách chế biến bí đao làm m ón ă n n h u xào, n ấ u canh, luộc, h ấp cách thủy... Có thể n ấ u bí đao lẫn với m ăng, cà chua, mướp, nấm ...

th à n h m ón ă n chay hoặc n ấ u với cá, thịt, tôm, lưon, yến sào... th à n h món ă n giàu đạm động vật, hưong vị thom ngon. Vào m ù a hè, có thể n ấ u bí đao với lá sen non th à n h m ón ă n giải nhiệt, giảm béo rấ t tốt.

Sử dụng bí đao chữa bệnh

Đối VỚI người cao tuổi bị béo phì, sử d ụ n g bi đao để giảm béo không nên ngày nào cũ n g ă n m á cần căn cứ tìn h h ìn h th ự c tế, mỗi tu ầ n ă n gián đoạn 2 - 4 lần. N hưng n ế u người béo phì bị b ệ n h p h ủ th ủ n g th ì có th ể ă n thường xuyên, khi h ế t p h ù ch u y ển san g ă n gián đoạn. Nói chung, b ấ t cứ thự c p h ấ m giảm béo nào cũng n ên ăn

theo lời k h u y ê n c ủ a th ầy th u ố c mới đem lại h iệu quả.

0 Nén chọn loại bí đao chắc quả

Vỏ bí đao k h á ciíng, khỉ bí già có

lóp p h ấ n trắng p h ủ ngoài. Nếu bổ bí

đao, thấy cùi dày, chắc thì đó là bí

ngon. Những quả bí đao to thường

được người b á n cắt sẵn tiing khúc

nên rấ t dễ p h â n biệt q u ả nào ngon.

https://thuviensach.vn

11 loại thực phổm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi Nếu chư a ă n ngay, không nên

gọt vỏ, bỏ ru ộ t m à cần để

nguyên, bí sẽ tươi lâu hơn, khi

nào ă n mới nên gọt vỏ, bỏ

ruột. Muốn biết quả già hay

non, chỉ cần q u an sá t xem quả

nào vỏ x a n h sẫm , ru ộ t có

nhiều chỗ rỗng, h ạ t đã hìn h

th à n h rõ thì đó là bí già. Ăn bí

đao nên chọn quả già vì bi non

cho cảm giác ngấy, không

giòn, ă n n h ạt. Nếu m u a bí đã

cắt khúc thì nên chọn khúc

trên gần cuống.

Cách bảo quản

Nếu được bảo q u ả n tốt, bí

đao có th ể để đến 4 - 5 th á n g

không hỏng. Đe m ù a đông

LUUỶ

củ n g có bí đao ăn, c ần khéo

Bí đao là loại thực phẩm tính hơi hàn nên bảo q u ả n , n ê n chọn n h ữ n g

không phải bốt cứ ai cũng nên ăn bí đao. Những q u ả không bị xây xát, còn

người âm thịnh hoặc dương suy, đại tiện lỏng lâu nguyên vẹn lớp p h ấ n trắ n g

ngày thì tốt nhất là hạn chế ăn bí đao.

b ám ngoài vỏ, để nơi khô

Do bí đao có tác dụng thanh nhiệt, tan dòm, m át, dưới lót rơm rạ hoặc

kiện vị nên đun kèm với gừng tươi thì hiệu quả sẽ

càng tốt hơn.

tấm gỗ.

Người cao tuổi bí tiểu tiện, đói buốt, ăn canh bí đao sẽ có tác dụng lợi tiểu.

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưõng, chống lão suy ở người cao tuổi MÓN ĂN CHÉ BIẾN TỪ BÍ ĐAO

o Canh bí đao, lá sen

► N guyên liệu:

- Bí đao: 300g

- Lá sen tươi: 1 tàu

- Lá sen khô: 25g

- Đ ậu côve hạt: 50g

- Ỹ dĩ: 50g

- C âu kỷ tử: lOg

- Gừng tươi: 3 lát

- Bột can h vừa đủ.

► Cách làm:

- Đ ậu côve h ạt, ý dĩ rử a sạch, ngâm nước trong m ột giờ.

- Đổ 1,5 lít nước vào nồi

đ u n sôi, cho lá sen tươi, lá sen

khô vào đ u n trong 15 p h ú t.

- Cho bí đao, đ ậu côve hạt,

ý dĩ, câu kỷ tử, gừng tươi, đ u n

to lửa 10 p h ú t, sa u chuyển

lửa nhỏ, n in h trong 2 giờ.

- Nêm bột can h vừ a m iệng

là được.

■

Ể

Ệ

ế

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bố dưỡng, chống lão suy ỏ ngưòi cao tuổi

© Canh bí đao nấu sườn

► Nguyên liệu:

- Bi đao: 300g

- Xương sườn lọn: 300g

- Gừng tươi: 4 lát

- H ành hoa, m ùi tà u m ột ít.

- Bột can h đủ dùng

► Cách làm:

- Sườn rử a sạch, luộc qua, đố nước b ẩ n để ráo.

- Bí đao gọt vỏ, th ái miếng. Gừng th ái lát.

- H ành, m ùi tàu n h ặ t sạch, thái nhỏ.

- Đố nước vừ a phải, cho sư ờ n và gừng vào, đ u n to lửa, khi sôi ch u y ển nhỏ lử a h ầm trong n ử a giờ,

tiếp đó cho bí đao vào đ u n

cho đến khi bi chín mềm,

nêm b ộ t c an h vừ a m iệng, rắc

h à n h , m ủi tà u vào lá được.

LƯUỸ

Loại canh này ăn vào mùa hè

là thích hợp nhốt, có tóc dụng giải

nhiệt, tiêu phù, lợi tiểu, gióng hỏa.

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi DÂU TÂY

GIÁ TRỊ DINH DƯỠNG

D âu tây là th ứ trái cây có giá trị din h dưỡng cao, được coi là "nữ hoàng c ủ a các loài trái cây". D âu tây ch ứ a n h iều loại đường, protein, axít h ữ u cơ, pectic và giàu vitam in, c h ất khoáng cũng n h ư nguyên tố vi lượng, rấ t thích họp với người cao tuổi.

Axít hữu cơ

Axít h ữ u cơ trong d â u tây giúp cơ thể p h â n giải lipit trong th ự c phẩm , có tác d ụ n g kích th ích ă n uống, hỗ trợ tiêu hóa. C hất pectic tu y không dễ được ru ộ t h ấp th ụ n h ư n g lại có tác dụ n g kích th ích th à n h ruột, tăn g k h ả năng tiết dịch tiêu hóa, th ú c đay sự n h u động c ủ a d ạ dày vả đường ruột, từ đó giúp đại tiện dễ dàng, giúp đường ru ộ t đào th ải n h ữ n g c h ất dư th ừ a có hại n h ư kim loại nặng, cholesterol.

Vìtamín

Dâu tây được coi là "vitamin tưoi". Trong lOOg dâu tây tươi chứa 60mg vitamln c, hàm lượng vitamin c ở đâu tây cao gấp 7 đến 10 lần ở táo, nho.

Vitam in c được coi là axít h ữ u cơ chống hoại huyết, là loại vitam in ta n trong nước. Trong các loại vitam in thì vitam in c là loại không ổn định Ó

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi n h ất, khi bảo quản, chế biến, n ấ u chín, vitam in c rấ t dễ bị p h â n hủy, bị

oxy hóa.

Vitam in c còn có tác dụng th ú c đây sự họp th à n h collagen xưong, làm m au làn h vết thuong, tăng cường k h ả n ăn g trao đổi c h ất c ủ a tyrosine trong axít am in và tiy p to p h an , kéo dài tuối thọ, tăn g k h ả n ăn g h ấp th ụ c h ấ t sắt, canxi và axít folic, cải thiện tìn h trạn g tích tụ mỡ, đặc biệt là điều hòa lượng cholesterol, phòng b ện h tim m ạch, có giá trị dưỡng sin h rấ t q u a n trọng đối với người cao tuổi.

Ngoài ra, dâu tây còn chiia vitamin c và vitamin E có công dụng bảo vệ màng tế bào, chống oxy hóa, đào thải "rác" trong cơ thể, giúp ngưòi cao tuổi trẻ lâu.

Vé các vítamin khác

Ngoài vitam in c, trong d âu tây còn chứ a nh iều loại vi tam in khác n h ư

vitam in A, B j, B2, B0, E, caroten...

Axít amin

Loại axít n áy có tá c d ụ n g p hòng và c h ử a b ệ n h th iế u m áu , m ẩn ngứ a da, phòng b ệ n h u n g th ư m áu vả các b ệ n h về h u y ế t dịch do th iế u m áu.

ũ Chất khoáng

Trong d â u tây có c h ứ a n h iề u c h ấ t kh o án g n h ư canxi, sắ t, phốtpho, kali, n atri, đồng, magiê, thiếc, kẽm ...

Các chất dinh dưỡng khác

Trong lOOg d âu tây ch ứ a 800m g protein,

lOOmg lipit, 5,2g cacbon hyđrat, l , 6g cellulose.

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi TÁC DỤNG ĐỐI VỚI sức KHỎE

Dâu tây tưoả có vị ngọt, tín h lưong,

không độc, có tác dụ n g n h u ậ n phổi,

sin h tâ n dịch, hóa đờm, kiện tỳ, bổ m áu,

giảm m ỡ m áu... có tác dụn g phòng chử a

n h ấ t địn h b ện h đường ru ộ t và tim m ạch

cho người cao tuổi. Vitam in và pectin

trong d â u tây có công hiệu ch ử a táo

bón, trĩ, cao h u y ết áp, phòng ngừ a ung

th ư đường ruột. Thường xuyên uống

nước sin h tố d âu tây có thể ch ử a viêm họng, giúp cho d a dẻ m ịn m àng.

Chữa táo bón, tăng cường chức năng tiêu hóa Người già thường gặp p h ải vấn đề trao đổi chuyển hóa chất, tiêu hóa s ú t kém. Táo bón là hiện tượng k h á phổ biến ở người cao tuổi. Dâu tây có công h iệ u đ iều trị k h á rõ r ệ t đối với b ệ n h táo bón, b ệ n h trĩ, cao h u y ế t áp, cholesterol cao, u n g th ư đường ruột. Thường xuyên ă n d âu tây sẽ có thể loại trừ được các triệu chríng đầy trướng bụng, kém ăn, suy dinh dưỡng...

Làm cho răng chắc khỏe

Vitam in c trong d â u tây có tác dụng th ú c đẩy sin h trưởng đối với răng, xưong, phòng b ệ n h chảy m áu ch ân răng, chống dị lứig, tăn g cường khả

n ăn g m iễn dịch c ủ a cơ thể. Khi th iếu vitam in c , ngưòi ta thường có triệu chứ ng sư ng lọi, x u ấ t h u y ết c h ân răng, răng lung lay. Khi ch ân răn g đã bị

vết thương thì rấ t khó lành, lại có thể d ẫ n đến b ện h hoại huyết, th iếu m áu, yều tim ... Vì vậy, ă n n h iều d â u tây, thường xuyên bổ su n g vitam in có ý n ghĩa rấ t q u an trọng đối với người cao tuổi.

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi Xóa nếp nhăn, chống già nua

Hình thứ c bề ngoài c ủ a người cao tuổi cũng là điều phải q u a n tâm . Dâu tây m ang lại hiệu q u ả rõ rệ t làm chậm q u á trìn h x u ấ t hiện nếp n h ă n trên da ở người già. Ăn d âu tây sẽ tăn g cường k h ả n ăn g trao đổi c h ất ở da, làm cho d a dẻ m ịn m àng, đ àn hồi tốt, giảm d ầ n nếp n h ă n trên m ặt. D âu tây có tác dụ n g th a n h n h iệt đối với tim phổi n ên có công hiệu n h ấ t địn h ch ử a các chiúig b ện h ngoài d a do tâm phế n h iệt n h ư m ẩn ngứa, viêm da. C h ất dinh dưỡng trong d â u tây có tác dụn g chống lão hóa đối với xưong, da, hệ th ầ n kinh k h á tốt.

Bổ tim , kiện não, chống ung thư

Những công trìn h nghiên cứ u y học có liên q u a n gần đây cho thấy, d âu tây có tác dụng đặc th ù về bổ tim, kiện não. Đặc biệt, loại trái cây này có tác dụng rấ t tốt phòng ch ữ a các b ện h m ạch vành, tắc m ạch m áu não, xơ

vữa động m ạch. Các công trìn h nghiên cứ u củng cho th ấy d â u tây còn có công hiệu chống u n g thư . Axít ellagic chiết x u ấ t từ rễ, lá và q u ả d â u tây có h o ạt tín h chống ung th ư k h á cao, bảo vệ có hiệu q u ả các cơ q u a n trong cơ

thể không bị tác n h â n ung th ư xâm hại,

từ đó giảm bớt ở m ức độ n h ấ t địn h nguy

cơ m ắc b ện h u n g thư . Trong tám loại thự c p hẩm có k h ả n ăn g h ạ th ấ p tỉ lệ tử

vong do u n g th ư thì d âu tây đxing ở vị trí

h ản g đầu. Loại tan ric axít kỳ diệu nói

trên có trong d â u tây tưoi giúp cơ thể

k h án g độc, ngăn ch ặn h ìn h th à n h tế bào ung thư , có hiệu q u ả điều trị n h ấ t định đối vói n h iều loại b ện h u n g thư.

Ó

https://thuviensach.vn

11 loại thực phổm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi CÁCH DÙNG

D âu tây không nh ữ n g là loại

trái cây có giá trị dinh dưỡng m à

còn rấ t sẵn. Đe giữ cho d â u tây

tưol ngon, không bị m ất c h ất dinh

dưỡng thì ă n tưol là tốt nhất. Tuy

nhiên, để trở th à n h m ón ă n ngon

thì ngoài ă n tươi ra, còn có nhiều

cách ă n độc đáo khác.

R Cách lựa chọn và bảo quản dâu tày

Thông thường, d â u tây ngon là n h ữ n g q u ả tươi, to, có m ùi thơm đậm.

Trước khi ă n cần p h ải rử a sạch, tiêu độc: ngâm d â u tây 5 -1 0 p h ú t trong dun g dịch nước m uối p h a loảng, sa u đó ngâm nước đ u n sôi để nguội 1 đến 2 p h ú t rồi vớt ra để ráo là được.

C; Nuức dâu tây ép

Ngắt bỏ cuống, rử a sạch, để ráo nước, trộ n đều với đường kín h vài giờ, nước d â u tây sẽ chảy ra, cho d â u tây vào dụn g cụ ép hoa quả, ép lấy nước, chờ đến khi cặn lắng, nước trong là có thể uống được. Nếu trộ n lẫn nước d â u tây vói nước uống có gas hoặc kem thì hương vị càng ngon, u ố n g liên tụ c nước d âu tây vài ngày có th ể trị viêm họng, k h ả n tiếng. Xay n h u y ễn dâu tây th à n h nước sin h tố uống cũng rấ t tốt, có thể điều trị các chiing b ện h n h ư đái buốt, nước tiểu v àn g ...

iề Mứt dâu táy

M ứt d â u tây là loại chế p h ẩ m sử d ụ n g tiện 10, giàu c h ấ t din h dưỡng, Ó

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưõng, chống lão suy ở ngưòi cao tuổi n ê n c h u ẩ n bị sẵ n với số lượng

n h iều cho người cao tuối ă n dần.

Mứt d â u tây có thê d ù n g ă n sán g

củng b á n h mì. Làm m ứ t d â u tây

r ấ t dễ, cụ thể n h ư sau: S au khi

n g ắt bỏ cuống, rử a sạch, cho

d â u tây vào m áy xay sin h tố xay

nh u y ễn , cho ra trộ n đều với

đường, để tủ lạnh, sa u 1 ngày sẽ

th à n h m ứ t d âu tây.

Kem dâu tày

LƯU Ý

Vào m ù a hè, có thê lự a chọn

cách ă n d âu tây lạnh. Trước h ết

Người cao tuổi không nên ăn một lúc nhiều

dâu tây mà nên ăn ít một, chia làm nhiều lần.

đem d â u tây rử a sạch, đế ráo, ép

lấy nước rồi trộ n đều vói sử a bò,

Khi rửa dâu tây, nên ngâm nước trước rồi hẵng nhặt bỏ cuống ló, bởi khi đõ nhặt bỏ

bột ngô chín, sa u đó đô vào

cuống ló, ngâm nước, nếu dâu tây còn bám k h u ô n đ ặ t trong tủ đá sẽ th à n h

thuốc trừ sâu thì dư lượng thuốc trừ sâu sẽ

kem. Đối với ngưòl già, cách ăn

theo nước thấm vào bên trong quả dâu, như

này chỉ p h ù họp trong m ù a hè

vậy dễ bị ngộ độc.

nóng nực, ngoài ra cần lư u ỷ

không n ê n dùn g khi răn g và

đường ru ộ t không được tốt.

Ó

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tưổi MÓN ĂN CHẾ BIẾN TƯ DÂU TÂY

Vói m àu sắc, hương vị và giá trị din h dưỡng củ a d âu tây, người ta có thể

chế biến loại trái cây này th à n h các m ón ă n cao cấp, lịch sự. S au đây là cách làm hai m ón m à nguyên liệu ch ủ yếu là d âu tây tươi.

o Sôđa dâu tây

► Nguyên liệu:

- D âu tây: 6 quả

- Kem hương vani: 1 que

- Nước sôđa: lOOml

- Đá viên sạch đủ dùng.

► Cách làm:

- D âu tây rử a sạch, để ráo nước, th á i lát.

- Cho các m iếng d â u tây đ ã th ái vào m áy xay sin h tố cùng kem hương vani, xay n h u y ễn đều khoảng 30 giây, cho tiếp nước sôđa vào trộn đều, cho ra ly là được.

Ó

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lâo suy ở người cao tuổi

© Bánh nướng dâu tây

► Nguyên liệu:

- D âu tây: 2 q u ả

- Bột mì: 150g

- Đường: 53g

- Bơ (không muối): 75g

- Muối, bột vani m ột ít vừa đủ.

- Bột nở: 1 th ìa cà phê.

- Đào m ật chín; 1 / 2 quả

- Kiwl: 1 /2 q u ả

- Nước q u ả ép: ISOml

- Bột ra u câu: 1 /2 th ìa

► Cách làm:

- Trộn đều bột mì, đường, bơ, muối, bột nở, bột vani, ít nước lã vào n h ào kỹ, n ặ n th à n h khối tròn, bọc giấy bóng kinh, cho vào

n g ăn đ á tủ lạn h khoảng 2 giờ (qua đêm càng tốt), sa u đó lấy ra, để rã đông tự nhiên.

- Phết bơ lên m ặt viên bột, rồi rắc một lóp bột mì lên, n ặ n theo hình dáng tùy thích, đem

nướng ở nhiệt độ 170°c trong khoảng 2 0 -2 5

phút, đến khi chín vàng thì lấy b á n h ra.

- Rửa sạch d âu tây, đào, kivvi, th ái m iếng mỏng, đ ặ t lên trên b á n h đã nướng chín.

- Hòa bột rau câu vào nước hoa quả, đ u n chín, đổ lên trên chiếc bánh, để nguội là được.

Ó

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lâo suy ở người cao tuổi HẠCH ĐÀO

Hạch đào, còn gọi là q u ả óc chó, là loại trái cây rấ t có ích đối với người cao tuổi. Loại q u ả này khi ă n chẳng nhữ ng có hưong vị độc đáo m à còn là vị thuốc quý, có công hiệu bổ

khí dưỡng huyết, n h u ậ n táo ta n đờm, ấm phổi, bổ thận.

THÀNH PHẦN DINH DƯỠNG

Axít béo th iế t yếu; axit linoleic và axít linseed Cơ th ể người ngoái h ấ p th ụ axít béo từ th ự c phẩm , còn có th ể tự tổng họp được n h iều loại axít béo. Tuy n h iên có n h iều loại axít béo m à cơ thể

không th ể tổng họp được m à chỉ có th ể h ấp th ụ từ th ự c phẩm . Axít béo th iế t yếu chỉ có h ai loại là axít linoleic vá axít linseed. Axít linoleic có tác d ụ n g q u a n trọng đối với việc duy trì cơ cấu vá chức n ăn g c ủ a m àng tế bào.

Người cao tuối th iếu axit linoleic sẽ x u ấ t h iện triệ u chiing da bị á stm g, rụ n g tóc và khó làn h vết thương. Axít linseed m ang đặc tín h chống viêm, chống tắc m ạch m áu, ốn đ ịn h nh ịp tim, giảm m ỡ m áu, giãn m ạch m áu.

Loại axít này r ấ t có công h iệu điều trị các b ệ n h m ạch v à n h tim, tiểu đường, phong th ấp , viêm da, u n g th ư , trầm cảm , tâm th ầ n p h â n liệt, q u á m ẫn cảm , h e n phế q u ản , b ệ n h th ậ n . Trong h ạ ch đào r ấ t sẵ n h ai loại axít béo n ày n ê n r ấ t p h ù họp đối với người cao tuổi, có th ể bổ su n g n guồn dinh dưỡng m à các loại th ự c p h ẩ m thông th ư ờ n g không có.

Ó

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi

u DHA

DHA là một loại axit béo không bão hòa, có tác dụng cijn Ity q u an trọng đối với tế bào đại não, đặc biệt là đối VÓI sự hình th àn h p h át triển chức năng truyền dẫn và tác động của th ần kinh não. Những kết quả nghiên ciiu cho thấy, DHA là một trong những vật chất quan trọng giúp cho sự p h át triển của não. Vì vậy, người cao tuổi thường xuyên ă n hạch đào sẽ phòng ngtta được chiing suy giảm trí nhớ, nâng cao rõ rệt k h ả năng tư duy, có công hiệu kiện não ích trí, là thực phẩm dinh dưỡng chửa chiing hay quên, váng đầu, loạn nhịp tim.

Glyceride linoleic

Trong h ạch đào có ch ứ a tới 63% c h ấ t béo. T h àn h p h ầ n c h ất béo đó chủ

yếu là glyceride linoleic. Thường xuyên ă n h ạch đào, không n h ữ n g điều chỉnh cholesterol m à còn có tác dụn g làm h ạ n chế sự h ấ p th ụ c ủ a đường ru ộ t đối với cholesterol, r ấ t th ích họp đối vói b ệ n h n h â n m ắc b ệ n h xơ cihig động m ạch, cao h uyết áp, b ện h m ạch vành.

TÁC DỤNG ĐỐI VỚI sức KHỎE

H ạch đào không n h ữ n g là th ự c p h ẩm có hương vị độc đáo m à còn là vị

thuốc rấ t có giá trị, có công hiệu bố khí dưỡng huyết, n h u ậ n táo ta n đờm, ấm phối bổ th ận . Đây là loại th ự c p hẩm dùn g ch ử a ho hen, đ a u lưng mỏi gối, đái d ắ t do th ậ n hư, chử a táo bón, là vị thuốc bổ não, trợ tim, bổ th ận .

Phòng ngừa chúng suy giảm trí nhớ ở người cao tuổi Chứng b ện h này chẳng n h ữ n g lảm cho b ện h n h â n su y sụ p m à còn gây ra nỗi đ a u khố phiền m u ộ n và gánh n ặn g cho người th ân . Các chuyên gia đ ã d ự báo, n ếu các giải p h áp phòng ch ử a b ện h không có tiến bộ th ì căn b ện h này sẽ từ vị trí "sát thủ" th ứ tư lên vị trí số 1 đối vói sức khỏe củ a https://thuviensach.vn

11 loại thực phổm bổ dưõng, chống lão suy ở người cao tuổi người cao tuổi. C hất phốtpho trong h ạ ch đào có tác dụn g rấ t tốt đối với việc bảo vệ tế bào th ầ n k in h đại não. N hân h ạ c h đáo c h ứ a n h iề u c h ấ t n h ư

protein, lipit, gluxlt, cellulose, canxi, phốtpho, sắt, caroten, vitam in B]^, B2, c... có hiệu q u ả bổ não rõ rệt. Thường xuyên ă n h ạch đào sẽ giúp cho cơ

thể khỏe m ạn h , làm chậm q u á trìn h già n u a, tăn g cường chức n ăn g đại não, tăn g trí nhớ, phòng ngừ a chiúig suy giảm trí n h ớ ở người cao tuối (Hội chiing Alzheimer).

■Ũ Phòng chống bệnh mạch vành Những nghiên ciru khoa học đ ã chứ ng m inh, ă n h ạch đào có tác dụng bảo vệ tim, giảm tỉ lệ m ắc b ện h m ạch vành. Đối với hệ tim m ạch, h ạ ch đào vừa có tác dụn g h ạ th ấ p axít béo bão hòa và cholesterol, vừa làm tăn g tín h đ à n hồi c ủ a động m ạch, từ đó làm giảm nguy cơ m ắc b ện h m ạch vành.

Những người thường xuyên ă n h ạ ch đào có thể giảm 50% tỉ lệ m ắc b ện h m ạch v àn h so với người h o àn to àn không ă n h ạ ch đào.

^ Giảm lipit máu

H ạch đào được coi là th ứ q u ả "trưởng thọ". N hân h ạch đào chứ a 65%

h àm lượng dầu , trong đó có axít linoleic vô cùng quỷ giá, khi đi vào cơ thế

có tác dụ n g p h â n giải lipit, giảm m ỡ m áu, m ềm th à n h m ạch, làm sạch m áu, n g ăn ngừ a h ìn h th à n h cholesterol, đồng thời đào th ải cholesterol ra ngoài cơ thể. Vì thế, h ạch đào rấ t th ích họp cho người cao tuổi bị b ệ n h cao huyết áp, lipit m áu tăng, xơ cứng động m ạch.

Bổ thận

Trong h ạ ch đào có n h iều nguyên tố vi lượng n h ư vitam in E, kẽm, magiê, m angan, là n h ữ n g th à n h p h ầ n q u a n trọng tạo n ê n horm on sin h dục và khối th ủ y não. Lý lu ận củ a Đông y cho rằn g "thận là cái gốc củ a cơ thể". Trong Ó

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ỏ người cao tuổi khi đó, h ạch đào lại có tác dụ n g làm ấm th ận , bổ th ận , tăn g cường sức đề

k háng b ện h tậ t củ a cơ thể.

Ô Làm đẹp

Axít linoleic trong h ạch đào có tác dụ n g dưỡng da, làm cho d a m ịn m àng, trắn g hồng. Lượng vltam in E rấ t phong p h ú trong h ạ ch đào có k h ả n ăn g bảo vệ lipit d a và protein tế bào da, giữ nước trong da, th ú c đẩy tái sin h và sức sống củ a tế bào cơ thể. Ăn h ạ ch đáo chẳng n h ữ n g làm chậm q u á trìn h bạc tóc m à còn làm cho tóc đen mượt. T hứ q u ả này còn có tác dụn g chống mót nẻ m óng chân, m óng tay.

CÁCH DÙNG

H ạch đào có thể dùn g ă n sống, luộc chín q u a nước m uối, củng có thể

đem n ấ u cháo cùng h ạ t ỷ dĩ, h ạ t dẻ...

Ô Làm sữa hạch đào

Đập bỏ vỏ ciing, lấy n h â n h ạch đáo nghiền n á t cùng đường phèn, khi ă n xúc ra 2 thìa, hòa nước sôi để uống. Đây ch ín h là loại sử a h ạ ch đào bổ não.

Làm chè hạch đào

Nghiền riêng h ạ ch đào, vòmg th á n h bột, sa u đó trộ n lẫn, đổ nước vừa đủ

n ấ u th à n h chè, ă n có tác dụn g làm đẹp da, đen tóc, n h u ậ n tràng, ch ử a táo bón, rấ t th ích họp vói người cao tuổi bị suy nhược cơ thể.

Đem bột n h â n h ạch đào, đ ậ u tương, b ạch cập, gạo tẻ n ấ u th à n h cháo, khi chín cho đường vào làm th à n h chè h ạ ch đào. Ăn loại chè này củng có tác dụng làm đẹp da.

Ó

https://thuviensach.vn

11 loại tỉiực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi LƯUỸ

Dùng hạch đào làm thuốc

Nhiều người cao

H ạch đào có th ể đem sắc th à n h th u ố c nước, cũng tuổi khi ăn hoa quả

có th ê đem tá n b ộ t th à n h b ộ t h ạ c h đáo hoặc h o àn chua hoặc ăn thức ăn

tá n th à n h viên h ạ c h đào. Lấy nước m uối n h ạ t hoặc quá nóng hay quá

lạnh có cảm giác buốt

h ò a nước đường xào h ạ c h đáo đến khi khô nước sẽ

răng. Nhai hạch đào

th à n h m ón h ạ c h đào m ặn hoặc h ạ ch đáo ngọt, dùng có thể điều trị được

cho người già bị su y nhược, ho lâu ngày, hay thở

chứng bệnh này.

h ổ n h ển khi mới v ận động. N hân h ạ c h đào sắc cùng N gâm hạch đào

n h â n sâm uống hoặc n h a i n u ố t th ậ t ch ậm tử n g ít chưa bóc vỏ trong

m ột có tác d ụ n g c h ữ a ho h e n rấ t tốt. Người già hay nước muối vài giờ sẽ

đi tiểu tiện b a n đêm, lấy h ạ c h đào đ ã xào m uối m ặn dễ bóc lấy nhân.

vừa, n in h củ n g h ạ t sen, uống trước khi đi ngủ.

Ngoài ra, n h â n h ạ ch đào còn có thể dùn g điều trị sỏi đường tiết niệu.

Đem n h â n h ạ ch đào rử a sạ ch 2 đến 3 lần nước, n h ú n g q u a nước m uối đang sôi trong 2 - 3 p h ú t, vót ra, phot gần khô, cho vào lò vl sóng nướng trong khoảng 4 - 5 p h ú t (số lượng n h iều kéo dài th êm thời gian nướng), lấy ra để

nguội, cho tiếp vào lò vi sóng nướng th êm 1 p h ú t, để nguội. Mỗi ngày ă n 4

chiếc, n h a i n u ố t chậm , ă n váo lúc đói sẽ h ấ p th ụ tốt hon, củng có thể ăn diêm tâm sáng cùng sử a bò.

Ù Cách chọn mua

Khi m u a h ạ c h đào, c ần ch ọ n n h ữ n g n h â n q u ả nguyên, ít vỡ v ụn, m àu vàng n h ạ t ho ặc vàng xám , giòn, không có m ủi lạ. N hững n h â n h ạ c h đào bị ch u y ến m à u đ en sẫ m là đ ã để lâu, c h ấ t lượng kém , axít béo không bão h ò a có th ể do bị oxy h ó a n ê n n ặ n g m ùi dầu .

Ó

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi MÓN ĂN CHẾ BIÉN TỪ HẠCH ĐÀO

Ngoài ă n sống, h ạch đào có thể dùn g làm b á n h , n ấ u chè, n ấ u cháo..

o Bánh gatô hạch đào kiểu Đức

► N guyên liệu:

- N hân h ạch đào giã nhỏ: lOOg

- Bột ca cao: 40g

- Bơ: 250g

- Đường: 150g (có thể tăng, giảm tùy theo k h ẩ u vị)

- T n ín g gá: 3 q u ả

- Bột mì: 200g

- Sôđa: 5g

- Sử a tươi: 60ml.

► Cách làm:

- Lấy 45g bơ đ u n sôi, cho bột ca cao vào, cho sôđa trộn đều để sẵ n dùng.

- Đem số bơ còn lại trộ n đường, đập trứ ng

vào đ á n h nhuyễn, sa u đó cho tiếp bột ml k h u ấy đều.

- Cho trứ ng gà vào k h u ấy đều.

- Đẹmg trong k h u ô n b án h , trộ n h ạ ch đào đã giã vụn, cho vào lò nướng ở nh iệt độ

190°c trong 60 p h ú t là được.

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ỏ người cao tuổi

© Chè bát bào

N guyên liệu:

- N hân h ạch đào: lOOg

- Ngô: lOOg

- Đ ậu tưong: lOOg

- Nấm tuyết: 50g

- H ạt sen: 50g

- Câu kỷ tử: 30g

- Táo tàu: 9 quả

- Nấm huơng: 9 chiếc

- Mật ong vừa đủ dùng.

Cách làm:

- Đem n ấm tuyết, n ấm hưong rử a sạch, đẹmg trong bát, ngâm nước nóng, khi nguội bỏ cắt ch ân , để ráo nước.

- Đem n h â n h ạch đào,

ngô, đ ậ u tưong, h ạ t sen,

táo tà u rử a sạ ch bằng

nước lạnh.

- Cho các n g u y ên liệu

vảo nồi đ ất, đổ nước vừ a

đ ủ , đ u n to lử a cho sôi,

s a u đó ch u y ển n h ỏ lử a

n in h n h ừ , cuối c ù n g cho

m ậ t ong k h u ấ y ta n đ ều

là đươc.

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng, chống lão suy ở người cao tuổi MỤC LỤC

NGÒ

ĐẬU PHỤ

Giá trị dinh dưỡng ...................3

Giá trị din h dưỡng ................ 23

Tác dụng đối với sức k h ỏ e .......4

Tác dụn g đối với sức k h ỏ e ....24

Cách dùng ................................. 6

Cách dù n g ............................... 26

Món ă n chế biến từ ngô ......... 8

Món ăn chế biến từ đậu phụ ..29

.. T

BÍ Đ ỏ

Giá trị din h dưỡng ................ 31

Tác dụn g đối vói sức k h ỏ e....32

Cách dù n g ............................... 34

Món ă n chế biến từ bí đỏ ....36

TỎI

Giá trị dinh dưỡng .................10

HẠT SEN

Tác dụn g đối với sức khỏe ..11

Giá trị din h dưỡng ................ 38

Cách dùn g ............................... 13

Tác dụn g đối vói sức k h ỏ e....39

Cách dù n g ............................... 41

MẬT ONG

Món ă n chế biến từ h ạ t sen 43

Giá trị dinh dưỡng .................15

Tác dụn g đối với sức khỏe ..16

Cách dùn g ............................... 18

Món ăn chế biến từ m ật ong ..21

https://thuviensach.vn

11 loại thực phẩm bổ dưỡng^ chống lão suy ỏ người cao tuổi DÂU TÂY

Giá trị dinh dưỡng ............... 67

Tác dụn g đối với sức k h ỏ e ....69

Cách dù n g .............................. 71

Món ă n chế biến từ d âu tây 73

SÚ P L ơ XANH

Giá trị dinh dưỡng ................ 45

Tác dụn g đối với sức k h ỏ e....47

C ách dù n g ............................... 48

Món ăn chề biến

từ sú p lơ x a n h ................ 50

NẤM T ư fẾ T

Giá trị dinh dưỡng ................ 52

HẠCH ĐÀO

Tác dụng đối với sức k h ỏ e ....53

Giá trị dinh dưỡng ...............75

Cách dù n g ............................... 56

Tác dụn g đối vói sức k h ỏ e ....76

Món ăn chề biến tử nấm tuyết ..58

Cách dùng ............................. 78

Món ăn chế biến

BÍ ĐAO

từ h ach đ à o ...... 80

Giá trị dinh dưỡng ................ 60

Tác d ụ n g đối vói sức k h ỏ e....61

Cách dù n g ............................... 63

Món ăn chế biến từ bi đao ..65

https://thuviensach.vn

/ /

loợí thục phđm

bổ dtỡng, chống lõo suy

ờ nguòi cao tuổi

Chịu ữách nhiệm xuâ't bản: Mai Quỳnh Giao

Chịu ữách nhiệm bản ửiảo: Nguyễn Thu Hà

Biên tập: Lê Hải Yến

Bìa: Trung Dũng

sửa bản in: Mỹ Ái

NHÀ XUẤT BẢN PHỤ NỮ

39 Hàng Q iu ố i - Hà Nội.

ĐT: (04) 39717979 - 39717980 - 39710717 - 39716727 - 39712832, FAX: (04) 39712830

E-mail; nxbphunu@vnn.vn

Chi nhánh;

16 Alexandre De Rhodes - Q. I - TP Hồ Chí Mứủì. ĐT: (08) 38234806

In 3.000 bản, khổ 18x20cm. Tại Công ty CP In & TM Thông Nhất, HN. Giấy chấp nhận KHXB sổ": 180-2008/CXB/4-08/PN. Ký ngày 3 tháng 3 năm 2008. Giấy QĐXB số: 285/QĐ-PN. In xong nộp lưu chiểu quý I năm 2009.

https://thuviensach.vn

Những loại thực phẩm nào là tốt nhất đối với sức khỏe của trẻ

nhỏ, phụ nữmang thai và người cao tuổi. Giá trị dinh dưỡng, công dụng phòng ngừa bệnh tật, cách chế biến và bảo quản những loại thực phẩm này nhưthế nào? Mời quý vị độc giả tìm hiểu qua 3 cuốn sau:

https://thuviensach.vn

Table of Contents

Giá trị dinh dưỡng ...................3

Giá trị din h dưỡng ................ 23

Cách dùng ................................. 6

Món ă n chế biến từ ngô ......... 8